Abonneebundel met online chaptersamenvattingen van The Developing Human - Moore, Persaud & Torchia - 10e druk

  Bundel

De items van deze bundel
Keuzewijzer voor samenvattingen van The Developing Human, Clinically Oriented Embryology van Moore e.a. - 10e druk

Keuzewijzer voor samenvattingen van The Developing Human, Clinically Oriented Embryology van Moore e.a. - 10e druk

Boeksamenvattingen te gebruiken bij de 10e druk

Online: samenvatting in Chapters: (voor JoHo abonnees)

Printed: samenvattingen in JoHo webshop (door iedereen te bestellen)

Printed: samenvattingen in JoHo study support centers (door iedereen af te halen)

  • De Print JoHo's bij dit boek zijn verkrijgbaar in JoHo study support center Leiden (adres & openingstijden), Utrecht (adres & openingstijden) en Den Haag (adres & openingstijden)
    • Print met de Nederlandse boeksamenvatting
  • De Print JoHo's bevatten de volgende hoofdstukken:
    • Hoe verloopt de ontwikkeling van de mens? Een inleiding - Chapter 1
    • Hoe verloopt de eerste week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 2
    • Hoe verloopt de tweede week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 3
    • Hoe verloopt de derde week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 4
    • Hoe verloopt de vierde tot achtste week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 5
    • Hoe verloopt de periode vanaf de negende week tot aan de geboorte in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 6
    • Wat is de functie van de placenta en foetale membranen bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 7
    • Hoe worden de lichaamsholten en diafragma gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 8
    • Hoe worden de faryngeaal apparaat, gezicht en nek gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 9
    • Hoe worden de luchtwegen gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 10
    • Hoe worden de spijsverteringsorganen gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 11
    • Wat is de functie van het urogenitale systeem bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 12
    • Hoe wordt het cardiovasculair systeem gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 13
    • Hoe wordt het skeletsysteem gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 14
    • Hoe wordt het musculaire systeem gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 15
    • Hoe worden de ledematen gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 16
    • Hoe wordt het zenuwstel gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 17
    • Hoe worden de ogen en oren gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 18
    • Hoe worden de huid en overige structuren gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 19
    • Wat zijn mogelijke geboorteafwijkingen bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 20
    • Wat zijn belangrijke pathways bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 21

Gerelateerde samenvattingen & studiehulp

 Alternatieve boeksamenvattingen & gerelateerde samenvattingen

Kennis- en studiegebieden

TentamenTickets

TentamenTickets

  • Bij het bestuderen van embryologie is het erg verhelderend om het voor je te zien. Zoek in boeken of op internet naar plaatjes van de termen die je aan het leren bent zodat je goed weet waar wat zit. Vaak zijn Engelse termen ook wat verwarrend omdat ze totaal niet lijken om de Nederlandse term, hierbij kunnen plaatjes of Google Translate ook erg helpen.
Leeswijzer bij The Developing Human, Clinically Oriented Embryology van Moore e.a. (0)

Leeswijzer bij The Developing Human, Clinically Oriented Embryology van Moore e.a. (0)

Over het boek

Het boek 'The Developing Human' van Keith L. Moore, T.V.N. Persaud en Mark G. Torchia (10de) druk beschrijft in uitgebreid detail over de ontwikkeling van de foetus en embryo. In hoofdstuk 2 tot en met 6 wordt de globale ontwikkeling van week tot week omschreven, daarna wordt dieper ingegaan op verschillende onderdelen van de ontwikkeling zoals het spier- en zenuwstelsel. Voor een globaal overzicht van de embryologie zijn de eerste hoofdstukken genoeg, als er over een specifiek concept iets opgezocht moet worden kan dit teruggevonden worden in de latere hoofdstukken.

De teksten uit het boek worden goed geïllustreerd met schema's, afbeeldingen en foto's. Deze verhelderen de termen in de tekst erg en zorgen dat de lezer op elk moment goed weet over welk deel van het lichaam het gaat. Vaak zijn er ook goede afbeeldingen op internet te vinden. In het boek worden veel voorbeelden gegeven van mechanismes die bij processen een rol spelen en ziektes die kunnen voorkomen als die mechanismes niet goed werken. Over het algemeen is het niet nodig om deze mechanismes uit het hoofd te leren omdat ze erg specifiek zijn.

Opbouw van het boek

Dit boek bevat:

  • duidelijk geschreven en goed gestructureerde beschrijvingen met essentielle informatie,
  • bijna 600 illustraties dragen bij aan een klinisch georiënteerde gids voor de menselijke ontwikkeling, met een week-tot-week en fase-na-fase benadering om de ontwikkeling van foetale organen en systemen te beschrijven.
  • vragen en antwoorden aan het eind van elk hoofdstuk om de opgedane kennis te kunnen toetsen.
  • details hoe ontdekkingen in de moleculaire biologie de klinische praktijk hebben beïnvloed, met inbegrip van de ontwikkeling van geavanceerde nieuwe technieken zoals DNA-technologie en stamcellenmanipulatie.
  • klinische case presentaties, die laten zien hoe embryologieconcepten betrekking hebben op de klinische praktijk.

Gebruik van het boek

  • Het boek is geschreven voor het academische onderwijs, maar kan uiteraard ook dienen als naslagwerk in de (para)medische wetenschap of in de praktijk. 

Historie van het boek

Gegevens bij de 10e druk:

  • Auteur(s): Keith Moore T. V. N. Persaud Mark Torchia

  • ISBN: 9780323313476
  • Jaar van uitgave: 2015

  • Aantal pagina's: 560

  • Aantal hoofdstukken: 21

  • Belangrijkste wijzigingen ten opzichte van de voorgaande drukken: de laatste ontwikkelingen in embryologie, inclusief normale en abnormale embryogenese, oorzaken van geboorteafwijkingen, en de rol van genen bij menselijke ontwikkeling.

Gegevens bij de 9e hierziene druk:

  • Auteur(s): Keith Moore T. V. N. Persaud Mark Torchia

  • ISBN: 9781455753468

  • Jaar van uitgave: 2013

  • Aantal pagina's: 560

  • Aantal hoofdstukken: 21

  • Belangrijkste wijzigingen ten opzichte van de voorgaande drukken: online leeromgeving

Gegevens bij de eerdere drukken:

  • verschenen in 2008, 2003, 1998, 1993, 1988, 1982, 1977, 1973

Over de auteurs

  • Keith Moore: Professor Emeritus, Afdeling Anatomie, Afdeling Chirurgie, Voormalig Hoogleraar en Leerstoel, Afdeling Anatomie en Associate Dean voor Basis Medische Wetenschappen, Faculteit der Geneeskunde, Universiteit van Toronto, Toronto, Ontario, Canada, Voormalig Hoogleraar en Hoofd Anatomie, Faculteit der Geneeskunde Geneeskunde, Universiteit van Manitoba, Winnipeg, Manitoba, Canada
  • T. V. N. Persaud: Professor emeritus en voormalig hoofd, afdeling human anatomie en celwetenschappen; Professor in kindergeneeskunde en kindergezondheid; Associate Professor in Obstetrie, Gynaecologie en Reproductieve Wetenschappen, Faculteit der Geneeskunde, Universiteit van Manitoba, Winnipeg, Manitoba, Canada; Professor in Anatomie, St. George's Universiteit, Grenada, West-Indië
  • Mark Torchia: Universitair hoofddocent en directeur Ontwikkeling, Afdeling Chirurgie, Universitair hoofddocent, Afdeling Menselijke Anatomie en Celwetenschappen, Directeur, Centrum voor de Bevordering van Onderwijs en Leer, Universiteit van Manitoba, Winnipeg, Manitoba, Canada
Hoe verloopt de ontwikkeling van de mens? - Chapter 1

Hoe verloopt de ontwikkeling van de mens? - Chapter 1

Wat is de betekenis van de embryologie en de beschrijvende termen?

De menselijke ontwikkeling wordt onderverdeeld in prenataal (voor de geboorte), postnataal (na de geboorte), kleutertijd, puberteit en volwassenheid. De prenatale ontwikkeling is veel sneller dan de postnatale. De grootste prenatale ontwikkelingen vinden plaats in de derde tot achtste week van de zwangerschap, de embryonale periode. Deze wordt vervolgd door de foetale periode. Embryologie is de studie van de prenatale ontwikkeling van embryo’s en foetussen. De ontwikkelingsanatomie houdt zich bezig met de verandering van cellen, weefsels en organen en het lichaam als geheel, van spermacel + eicel tot volwassenen. In de teratologie bestudeert men aangeboren afwijkingen en abnormale ontwikkeling. Daarvoor moet de normale ontwikkeling van een embryo goed bestudeerd worden. Door meer kennis kunnen bepaalde afwijkingen tegenwoordig al worden voorkomen met behulp van chirurgie bij foetussen.

Hoe verloopt de eerste week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 2

Hoe verloopt de eerste week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 2

Wat is een gametogenese?

De gametogenese is het proces waarbij gameten (oocyten en spermacellen) worden gemaakt. Dit gebeurt via de meiose, waarbij de hoeveelheid DNA gehalveerd wordt. De gameet is dus haploïd, zodat er bij samensmelting weer een diploïde cel ontstaat.

Sperma wordt geproduceerd in de testis (spermatogenese). Dit gebeurt d.m.v. een rijping van een diploïd spermatogonium tot een primaire spermatocyt, die zich twee maal opsplitst in vier haploïde spermatiden. Na de spermiogenese worden deze opgeslagen in de epididymis. De ejaculatie van sperma tijdens de coïtus zorgt voor het vrijkomen van miljoenen spermacellen in de vagina. De spermacellen maken een weg langs de ductus deferens en de urethra.

Het produceren van oöcyten door de ovaria heet oögenese. De oögonia waarmee de vrouw wordt geboren rijpen pas tijdens de menstruatie vanaf de puberteit. De primaire oöcyt splitst zich twee maal op tot één vruchtbare oöcyt en drie poollichaampjes. De oöcyt wordt uitgescheiden tijdens de ovulatie. De fimbriae van de tubae vangen de oöcyt op en brengen deze in het infundibulum van de eileider. Zo komt deze in de ampulla terecht, waar de bevruchting plaats kan vinden.

Hoe verloopt de tweede week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 3

Hoe verloopt de tweede week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 3

Wat is een blastocyt?

Na de eerste week van de ontwikkeling komen steeds meer trofoblastcellen in contact met het endometrium van de uterus. De syncytiotrofoblast zorgt ervoor dat de blastocyt in zijn geheel geïnfiltreerd raakt in het endometrium d.m.v. apoptose (geprogrammeerde cel afbraak). De syncytiotrofoblast produceert ook het hormoon human chorionic gonadotrofine (hCG), wat ervoor zorgt dat het corpus luteum niet degenereert. Ook zijn veel zwangerschapstesten gebaseerd op de aanwezigheid van dit hormoon.

Wat is een blastocyt?

Na de eerste week van de ontwikkeling komen steeds meer trofoblastcellen in contact met het endometrium van de uterus. De syncytiotrofoblast zorgt ervoor dat de blastocyt in zijn geheel geïnfiltreerd raakt in het endometrium d.m.v. apoptose (geprogrammeerde cel afbraak). De syncytiotrofoblast produceert ook het hormoon human chorionic gonadotrofine (hCG), wat ervoor zorgt dat het corpus luteum niet degenereert. Ook zijn veel zwangerschapstesten gebaseerd op de aanwezigheid van dit hormoon.

In de embryoblast ontstaat een platte, ronde bilaminaire plaat, de embryonale schijf. Deze bestaat uit 2 lagen, de epi- en hypoblast. Tijdens de infiltratie scheiden amnioblasten zich af van de epiblast en vormen het amnion, die de amnionholte omgeeft. De hypoblast overkapt de exocoelomische holte. Die holte wordt later de primaire vesicula umbilicalis (dooierzakholte) genoemd. Er wordt ook extra embryonaal mesoderm gevormd, die rondom het amnion ligt. De extra-embryonale coeloom wordt gevormd van ruimten uit het endoderm, dit wordt later de chorionholte. Er ontstaan lacunae (kleine ruimten gevuld met moederlijk bloed) in de syncytiotrofoblast, die via de embryonale schijf met diffusie voeding geven aan het embryo.

De primaire dooierzak wordt kleiner en verdwijnt geleidelijk, terwijl de secundaire dooierzak zich vormt. De chorionvilli worden aan het einde van de tweede week gevormd, waarin diffusie van voedingsstoffen in het bloed van de moeder naar het bloed van het embryo plaatsvindt. Het extra-embryonale mesoderm splitst in extra-embryonaal somatisch mesoderm (beschermt amnion) en extra-embryonaal splanchnisch mesoderm (omgeeft dooierzak). De extra-embryonale coeloom veranderd in de chorionholte. De prechordale plaat ontstaat als een gedeeltelijke verdikking in de hypoblast, wat later de craniale regio van het embryo wordt en de toekomstige kant van de mond.

Hoe verloopt de derde week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 4

Hoe verloopt de derde week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 4

Wat is een gastrulatie?

Tijdens de gastrulatie wordt de bilaminaire embryonale schijf omgezet in een trilaminaire embryonale schijf. Hierbij worden drie kiemlagen gevormd. Deze verandering is aan het begin van de derde week. Er ontstaat een primitiefstreep (verdikking) aan de caudale kant van de epiblast. Deze ontstaat door de migratie van epiblastcellen naar de mediale kant van de schijf. Onder de primitief streep worden de kiemlagen gevormd.

Hoe verloopt de vierde tot achtste week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 5

Hoe verloopt de vierde tot achtste week in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 5

Wat zijn de fasen van de embryotische cyclus?

In de vierde tot achtste week worden alle weefsels en organen gevormd. Als het embryo in deze periode dus wordt blootgesteld aan teratogenen kunnen er enorme afwijkingen ontstaan.

Er zijn drie verschillende fases van de embryonale ontwikkeling

  • Groei: deling van cellen

  • Morfogenese: vorming van organen en weefsels

  • Differentiatie: het specialiseren

Hoe verloopt de periode vanaf de negende week tot aan de geboorte in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 6

Hoe verloopt de periode vanaf de negende week tot aan de geboorte in de ontwikkeling van de mens? - Chapter 6

Welke factoren beïnvloeden de foetale groei?

De foetale periode begint negen weken na de bevruchting en eindigt bij de geboorte. Deze periode wordt gekarakteriseerd door een snelle lichaamsgroei en de differentiatie van lichaamsweefsels en organen. De foetus heeft hiervoor veel glucose nodig, wat zich van moeders bloed diffundeert naar het bloed van de foetus via de placenta membraan. Insuline bevordert de groei en komt vanuit de foetus zelf, want de placenta membraan is hier impermeabel voor. Veel externe factoren kunnen deze groei beïnvloeden, zoals een vasculaire ziekte van de moeder, een infectie in de uterus en overmatig gebruik van alcohol, tabak en drugs. Vaak leidt dit tot Intra Uterine-Groei-Restrictie (IUGR) of Small-for-Gestational-Age kinderen. De oorzaak kan ook genetisch zijn.

Wat is de functie van de placenta en foetale membranen bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 7

Wat is de functie van de placenta en foetale membranen bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 7

Wat is de placenta?

De placenta scheidt samen met de foetale membranen (chorion, amnion, navelstreng en allantois) de foetus van het endometrium. De placenta is zowel een orgaan van de moeder als van de foetus en ontstaat uit de chorionholte en het endometrium. Via de placenta en navelstreng kunnen voedingsstoffen en zuurstof van de moeder naar de foetus en gaan afvalstoffen en CO2 van de foetus naar de moeder. Daarnaast zorgen de placenta en foetale membranen voor bescherming en hormoonproductie. Tijdens de nageboorte komen de placenta en foetale membranen uit de uterus.

Hoe worden de lichaamsholten en diafragma gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 8

Hoe worden de lichaamsholten en diafragma gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 8

Wat zijn embryonale lichaamsholten?

Aan het begin van de vierde week ziet de intra-embryonale coeloomholte eruit als een hoefijzer. De bocht aan de craniale kant van het embryo wordt de toekomstige pericardholte, en de twee poten worden later de pleurale holte en de peritoneale holte. De distale delen van deze poten staan in verbinding met de extra-embryonale coeloomholte aan de laterale kant van de embryonale schijf. Tijdens de horizontale kromming van het embryo komen de twee poten ventraal samen en vormen dan één grote, peritoneale holte.

Aan het einde van de vierde week is de intra-embryonale coeloomholte verdeeld in 3 holtes: de pericardiale holte, twee pericardioperitoneale kanalen en een peritoneale holte. Deze holtes hebben een pariëtale wand, bekleed met een laagje mesotheel afkomstig van somatisch mesoderm en een viscerale wand die bedekt is met mesotheel afkomstig van splanchnisch mesoderm. Tijdens de 10e week verdwijnt de verbinding van de peritoneale holte met de chorionholte wanneer de ingewanden gevormd worden.

Tijdens de craniale kromming van het embryo verplaatsen het hart en de pericardholte ventraal, anterior ten opzichte van de voordarm. Als gevolg hiervan komt de pericardholte in verbinding met de pericardioperitoneale kanalen, die dorsaal richting de voordarm lopen. Na de kromming van het embryo lopen de caudale delen van de voor-, midden- en achterdarm door de dorsale abdominale wand, via het dorsale mesenterium, in de peritoneale holte.

Een mesenterium verbindt het orgaan met de wand van het lichaam en bevat de vaten en zenuwen ernaar toe. De dorsale en ventrale mesenteria delen de peritoneale holte in een linker- en rechterhelft. De ventrale mesenterium verdwijnt later gedeeltelijk, waardoor de peritoneale holte een doorlopende ruimte wordt. De bloedvaten die de primordiale darm van bloed voorzien, gaan door de lagen van de dorsale mesenterium.

De pericardioperitoneale kanalen liggen lateraal ten opzichte van het proximale deel van de voordarm (toekomstige oesophagus) en dorsaal ten opzichte van het septum transversum. Tussenschotten worden gevormd in ieder pericardioperitoneale kanaal dat de pericardruimte scheidt van de pleurale ruimtes, en de pleurale ruimtes van de peritoneale holte.

Door de groei van de bronchiale knoppen ontstaan er nokken in de laterale wand van elk kanaal:

  • De craniale nokken (pleuropericardiale vouwing) zitten superior t.o.v. de longen.

  • De caudale nokken (pleuroperitoneale vouwing) zitten inferior t.o.v. de longen.

De pleuropericardiale plooien groeien en vormen tussenschotten die de pericardruimte scheidt van de pleurale ruimte. Dit zijn de pleuropericardiale membranen. Ze draineren het veneuze systeem naar de sinus venosus van het hart. De primordiale pleurale ruimtes breiden zich ventraal uit rond het hart en splitsen het mesenchym in:

  • Een buitenlaag, dit wordt de thoraxwand.

  • Een binnenlaag (pleuropericardiale membraan), dit wordt het fibreuze pericard, de buitenste laag van het hartzakje.

Het primordiale mediastinum is mesenchym. Het is ontstaan door de fusie van de pleuropericardiale membranen en het mesenchym ventraal van de oesophagus. Het rijkt van het sternum tot de wervelkolom.

De pleuroperitoneale membranen ontstaan als de longen en pleurale ruimtes groter worden. Ze zitten dorsolateraal vast aan de abdominale wand. In de zesde week fuseren de vrije einden met het dorsale mesenterium van de oesophagus en het septum transversum. Het sluiten van de pleuroperitoneale ruimten gebeurt mede door de migratie van myoblasten.

Hoe worden de faryngeaal apparaat, gezicht en nek gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 9

Hoe worden de faryngeaal apparaat, gezicht en nek gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 9

Wat zijn kenmerken van de nek?

De nek en hoofdregio van een menselijk embryo dat 4 weken oud is lijken veel op een embryo van een vis in dezelfde fase. Dit verklaart het gebruik van de term kieuwbogen. Tegenwoordig wordt voornamelijk gesproken over faryngeale bogen. Het faryngeale apparaat bestaat uit bogen, buidels, groeven en membranen. Deze structuren zullen ontwikkelen tot de laterale en ventrale regio’s van de nek en het hoofd. De meeste congenitale kieuwboogafwijkingen ontstaan tijdens de transformatie van het faryngeale apparaat tot de volwassen structuren.

 

Hoe worden de luchtwegen gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 10

Hoe worden de luchtwegen gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 10

Wat zijn de functies van de luchtwegorganen?

De ontwikkeling van de lagere luchtwegorganen (het strottenhoofd, de luchtpijp, de bronchiën en de longen) begint in de vierde week van de ontwikkeling van het embryo. Het ademhalingsstelsel start als een uitgroei in het caudale einde van de primordiale farynx (het meest superieure deel van de slokdarm). Deze uitgroei heet de laryngotracheale gleuf. Het endoderm hiervan zal uitgroeien tot de klieren van de larynx, de trachea en bronchi. Het bindweefsel, kraakbeen en glad spierweefsel ontstaat uit het splanchnisch mesoderm van de voordarm.

 

Hoe worden de spijsverteringsorganen gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 11

Hoe worden de spijsverteringsorganen gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 11

Het verteringsstelsel omvat de buis die van mond tot anus loopt met daarbij alle organen en klieren die hiermee te maken hebben. De primordiale darm ontstaat in de vierde week met de kromming van het hoofd en staat in verbinding met de dooierzak. Het craniale einde van de darm is het oropharyngeale membraan en het caudale einde het cloacale membraan. Het epitheel van deze eindes is ectoderm van het stomodeum en de anale pit. Het endoderm binnen de darm geeft onmisbare informatie over de tijd en positie. Uit het splanchnische mesoderm rond de darm ontstaan spier- en bindweefsel.

Wat is de functie van het urogenitale systeem bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 12

Wat is de functie van het urogenitale systeem bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 12

Het urogenitale stelsel ontwikkelt uit het intermediaire mesenchym (primordiaal mesoderm bindweefsel) van de dorsale lichaamswand. Dit strekt zich aan beide kanten langs de dorsale aorta als de urogenitale groeve, waaruit de chorda nephrogenica en de crista gonadalis ontstaan. Het urinaire gedeelte begint zich eerder te ontwikkelen en bestaat uit de nieren, ureters, blaas en urethra.

 

Hoe wordt het cardiovasculair systeem gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 13
Hoe wordt het skeletsysteem gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 14
Hoe wordt het musculaire systeem gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 15

Hoe wordt het musculaire systeem gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 15

Hoe ontwikkelt het musculaire systeem zich?

Het musculaire systeem ontstaat voor het overgrote deel uit het mesoderm. Uit mesenchym ontstaan myoblasten. Alle drie de soorten spieren (gladde, skelet- en hartspieren) ontstaan in de embryonale fase. De spieren van de ledematen en de axiale spieren ontstaan door epitheliomesenchymale transformatie van myogene precursorcellen. De eerste stap van deze myogenese is het langer worden van de nucleii en cellichamen van mesemchymcellen. In het cytoplasma van de myoblast ontstaan myofilamenten en myofibrillen. Fibroblasten vormen de perimysium en epimysiumlaag, het endomysium wordt gevormd door de externe lamina en reticulare vezels. De meeste skeletspieren ontstaan al voor de geboorte en na het eerste jaar zijn bijna alle spieren gevormd.

Hoe worden de ledematen gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 16

Hoe worden de ledematen gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 16

Wanneer begint de ontwikkeling van de ledematen?

De ontwikkeling van de bovenste ledematen begint na 24 dagen, die van de onderste ledematen na 26 dagen. Eerst ontstaat er knopjes uit een dikke band van ectoderm, dit noemen we de apicale endoderme richel (AER). De bovenste ledematen ontstaan naast de caudale cervicale segmenten, de onderste naast de lumbale en bovenste sacrale segmenten. Mesenchymcellen zorgen voor een zone van polariserende activiteit, die erg belangrijk is voor goede signalering van de ledemaatontwikkeling. Het mesenchym dichtbij de AER bestaat uit snel delende cellen, de mesenchymcellen hier proximaal van worden bloedvaten en kraakbeen-bot structuren. Het distale eind vormt de hand- en voetplaten. Deze platen vormen aan het einde van de zesde week (hand) of zevende week (voet) digitale uitgroeisels die vingers en tenen worden. Aan de uiteinde van deze digitale uitgroeisels zorgt het AER voor het ontstaan van de vingerkootjes/teenkootjes. De delen van het mesenchym tussen de uitgroeisels breken af via apoptose waardoor er aparte vingers/tenen ontstaan.

Hoe wordt het zenuwstel gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 17

Hoe wordt het zenuwstel gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 17

Wat zijn hersenflexuren?

Het zenuwstelsel wordt onderverdeeld in 3 categorieën:

  1. Het centrale zenuwstelsel (CZS): de hersenen en het ruggenmerg, beschermd door de schedel en de wervelkolom

  2. Het perifere zenuwstelsel (PZS): neuronen buiten het CZS, hersenzenuwen en –ganglia, en spinale zenuwen en ganglia

  3. Het autonome zenuwstelsel (AZS): heeft onderdelen in zowel het CZS als in het PZS en bestaat uit neuronen die glad spierweefsel, hartspierweefsel en klieren innerveren.

Tijdens de derde week van de ontwikkeling begint de vorming van het zenuwstelsel, wanneer de neurale plaat ontstaat op het posteriore deel van de trilaminaire embryo. Het paraxiale mesenchym induceert de differentiatie van ectoderm tot neurale plaat. De neurale buis groeit uit tot het CZS en pre-ganglionaire motorische neuronen. De neurale lijstcellen differentiëren tot het grootste deel van het PZS en het AZS, namelijk de sensibele neuronen en de post-ganglionaire motorische neuronen.

Hoe worden de ogen en oren gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 18

Hoe worden de ogen en oren gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 18

Hoe ontstaan de ogen?

Bij 22 dagen ontstaan de optische groeves uit vier structuren: neuroectoderm uit het voorste deel van de hersenen, oppervlakte ectoderm, mesoderm wat tussen de eerste twee lagen zit en neurale crest cellen. Uit de eerste ontstaat de retina, lagen van de iris en de nervus opticus. Uit de tweede de ooglens en het epitheel van de cornea. De derde vormt de vezelige en vasculaire lagen van het oog en de vierde het choroid, de sclera en het corneale endotheel. Vanuit de optische groeves ontstaan divertikels die we de optische vesicels noemen. Hieruit groeien optische stengels en wordt de vorming van lens placodes (de voorloper van de lens) gestimuleerd. Eerst ontstaan zogeheten ‘lens pits’ die fuseren tot een lens vesicel en zich afscheiden van het oppervlakte ectoderm. Door invaginatie van de optische vesicels ontstaat er een optische cup met een dubbele wand. Dit ontwikkelt zich tot de retina en de optische stengel wordt de nervus opticus wanneer axonen van ganglioncellen erdoorheen groeien. Het centrum van de optische cup vormt de optische disc. De arteria hyeloid is een tak van de arteria opthalmica en geeft bloed aan de optische cup en de lens, wat wordt gedraineerd door de vena hyeloid. Deze vaten worden uiteindelijk de vaten van de retina.

Hoe worden de huid en overige structuren gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 19

Hoe worden de huid en overige structuren gevormd bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 19

Hoe ontstaat de epidermis?

De huid bestaat uit twee lagen: de epidermis, gevormd door oppervlakte ectoderm, en de dermis, gevormd door mesenchym. De huid begint als een laag oppervlakte ectoderm wat over het mesoderm ligt. De epidermis groeit in fases waarbij het steeds dikker wordt. De cellen in de eerste laag oppervlakte ectoderm prolifereren tot plaveiselcellen, dit heet het periderm, en een basale laag. De cellen van het periderm worden ondergaan continu keratinisatie en desquamatie waardoor de bovenste laag eraf valt en er vanuit de basale laag nieuwe cellen bijkomen. De afgescheiden cellen vormen een witte laag, de vernix caseosa, die over de foetale huid ligt en deze beschermt tegen de schadelijke stoffen in de vloeistof eromheen en maakt de bevalling makkelijker. De basale laag wordt het stratum germinativum, waaruit eerst een tussenlaag en later het stratum corneum en het stratum lucidum ontstaan. Uit het stratum germinativum ontstaan ook epidermale groeven die in de ontwikkelende dermis groeien. Deze zorgen voor de groeven op de handpalmen en voetzolen. Later in de embryonale periode migreren neurale crest cellen uit het mesenchym naar de dermo-epidermale junction. Deze melanoblasten differentiëren naar melanocyten en zorgen voor de formatie van pigment. De hoeveelheid melanine bepaalt de huidskleur. Hoe dik de huid is wordt bepaald door de dikte van de epidermis: de handpalmen en voetzolen hebben een dikke huid en geen haarzakjes, de rest van het lichaam heeft een dunne huis en haarzakjes.

Wat zijn mogelijke geboorteafwijkingen bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 20

Wat zijn mogelijke geboorteafwijkingen bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 20

Wat is teratologie?

De teratologie houdt zich bezig met aangeboren afwijkingen. Alle aangeboren afwijkingen zijn geclassificeerd in de International Classification of Diseases (ICD). De oorzaken voor congenitale anatomische afwijkingen worden in categorieën verdeeld.

  • Genetische factoren, zoals chromosomale afwijkingen.

  • Omgevingsfactoren, zoals intoxicaties en virussen.

  • Multifactoriële overerving, hoe genetische en omgevingsfactoren samen reageren

  • Mutaties

Omgevingsfactoren zijn verantwoordelijk voor 7 tot 10% van alle congenitale afwijkingen. Alle middelen die kunnen leiden tot congenitale afwijkingen of een incidentie van afwijkingen kunnen verhogen worden teratogenen genoemd. Het exacte mechanisme waarmee drugs, virussen en andere omgevingsfactoren de embryonale ontwikkeling verstoren is over het algemeen niet bekend. Wel kan gezegd worden dat de onderbreking van genenactiviteit op ieder kritiek punt in de ontwikkeling kan leiden tot een defect. Deze kritieke momenten verschillen per orgaan of weefsel.

Tijdens de organogenetische periode ( 4-8e week), wanneer de weefsels en organen worden gevormd, is het embryo het meest vatbaar voor teratogenen. Morfologische defecten zijn meestal gevormd in de foetale periode. Een goede preventie voor congenitale afwijkingen is het voorlichten van zwangere vrouwen over de gevaarlijke teratogenen en om deze te vermijden.

 

Wat zijn belangrijke pathways bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 21

Wat zijn belangrijke pathways bij de ontwikkeling van de mens? - Chapter 21

Welke processen zijn er bij de ontwikkeling?

Verschillende processen zorgen voor proliferatie, differentiatie en cellmigratie en verstoring van deze processen kan leiden tot allerlei soorten defecten. De belangrijkste processen zijn: intercellulaire communicatie (via gap junctions of cell adhesion molecules), morphogenen (diffusibele moleculen die migratie regelen), receptor tyrosine kinases (RTK’s die groeifactoren binden), Notch-Delta (bepaalt welk lot een precursorcell ondergaat), transcriptiefactoren (activatie of de-activatie van genen, heten vaak HOX of HLH), epigenetische effecten (veranderingen in genfunctie zonder het DNA aan te passen) en stamcellen (kunnen alle cellen en weefsels in het lichaam vormen). Veel processen zijn gedurende de evolutie nauwelijks veranderd. Er zijn aanwijzingen dat de verschillende pathway’s elkaar onderling ook beïnvloeden.

Geprinte samenvatting van The Developing Human - Moore - 10e druk

Geprinte samenvatting van The Developing Human - Moore - 10e druk

Price: 5,00 €
Stapel Summaries Samenvattingen

Inhoud: De samenvatting van the Developing Human van Moore, Persaud & Torchia behandelt de kernpunten bij de ontwikkeling van de mens, waarbij het zwaartepunt ligt in de prenatale ontwikkelingsfase.

Vorm: geprint, ongeveer 50 pagina's

Taal: Nederlands

Kortingsgroep: 
Korting voor JoHo donateurs vanaf 20%
The Developing Human. Clinically Oriented Embryology van Moore e.a. - Boek & JoHo's
JoHo: bundel begrijpen

  Hoe werkt een JoHo Bundel (pagina)

  • Bundels zijn verzamelingen (vaak links) van pagina's rond een specifieke vraag of onderwerp
  • Bundels werken als navigatietool

Welke soorten bundels zijn er?

Productbundels

  • Verzekeringsbundels: verzameling van content rond verzekeringsadvies of verzekeringsaanbod
  • Abonnementsbundels: verzameling van content rond advies of services voor JoHo abonnees en donateurs
  • Shopbundels: verzameling van artikelen die besteld kunnen worden

Persoonlijke bundels

  • op vrijwel elke pagina kun je onder de 'Footprints' de 'Add to my pages' optie vinden. Daar kun je pagina's toevoegen aan je eigen verzamelingen en bundels. Deze bundels met jouw bewaarde pagina's kun je vervolgens onderaan vrijwel elke pagina terugvinden als je bent ingelogd als JoHo donateur of abonnee.

Studiehulpbundels

  • Boekbundels: verzameling van chapters die tezamen de samenvatting van een boek vormen
  • Studiebundel: verzameling van content die hoort bij een specifiek vak of een studiefase

Themabundel

  • Verzameling van content die behoort bij een topic en themapagina

Toolbundel

  • Verzameling van content gericht op een specifiek proces of actie (bijvoorbeeld een vacature zoeken of een vak bestuderen)

Toolbundel voor abonnees

  • Verzameling van content met toegang of services voor JoHo abonees
Toegang: tot deze pagina
  • Iedereen
Crossroad: begrijpen

 Crossroads

  • Crossroads lead you through the JoHo web of knowledge, inspiration & association
  • Use the crossroads to follow a connected direction

 

Footprint: achterlaten
Pagina bewaren in je bundels:

(Service voor ingelogde JoHo donateurs)

Footprint: begrijpen

 Footprints

  • Leave footprints on the site by adding pages to your own bundles or use the comment options
  • Check the JoHo tips and advice chapters