Wat is financieel management? - Chapter 1

 

  • Financiën gaat over het maken van beslissingen over wat en wanneer te kopen en te verkopen.
  • Financieel management gaat over het creëren en behouden van de economische waarde van bezittingen. Dit geldt voor grote bedrijven, kleine bedrijven en individuen.

 

Finance helpt mensen en het bedrijfsleven met het maken van beslissingen over wat en wanneer te kopen en te verkopen. Finance gaat niet alleen over geld en investeren. Het wordt ook wel gezien als de kunst en wetenschap van het beheer van rijkdom. Financial management gaat over het creëren en het behouden van de economische waarde van de activa. Dit geldt voor bedrijven, kleine bedrijven en individuen. Het boek is gericht op het begrijpen van processen voor het maken van financiële beslissingen en de effecten van deze beslissingen op het vermogen van een onderneming.

De geldcyclus

De geldcyclus is de overdracht van geld van een geldschieter voor een kredietnemer en uiteindelijk terug naar de uitlener van het geld. De functie van geld uitlenen en lenen is dat beide partijen er beter van worden. Als jij bijvoorbeeld geld leent, betaal jij rente over de lening. De geldschieter van het geld wordt er beter van, want diegene ontvangt rente. Daarnaast kan jij door de geldverschaffing over meer geld beschikken dan voorheen. Normaal gesproken krijgt een financiële tussenpersoon, zoals een bank, het geld van investeerders en geeft het door aan iemand anders die het geld van de investeerder wil lenen. De belegger krijgt geld van bank voor het uitlenen van zijn/haar geld. De kredietnemer betaalt een bepaald percentage aan rente over het geleende bedrag. De bank is hier dus de financiële tussenpersoon van een investeerder en iemand die geld leent. Op bladzijde 31 van het boek is een visueel voorbeeld weergeven van een financial intermediary.

Overzicht van financiële gebieden

We kunnen finance onderscheiden in vier gebieden, namelijk

  1. Corporate finance
  2. Investeringen
  3. Financiële instituten en markten
  4. International finance

Het eerste gebied is corporate finance (bedrijfsfinanciën). Corporate finance is de set van financiële activiteiten die de activiteiten van een onderneming of bedrijf, het gebruik van het geld, en de beslissingen die de rijkdom van de eigenaren van invloed ondersteunen. Corporate finance heeft dus betrekking op ondersteunen van een bedrijf. Typische activiteiten zijn het financieren van projecten door het lenen van geld en de terugbetaling van door rentebetalingen, dividenden en aflossingen.

We definiëren investeringen als alle activiteiten rondom het kopen en verkopen van activa. We onderscheiden twee soorten activa namelijk reële activa en financiële activa. Onder reële activa verstaan we activa die fysiek aanwezig zijn, zoals gebouwen of grond. Onder financiële activa verstaan we activa die immaterieel is zoals aandelen en obligaties.

De financiële instellingen en markten zijn de georganiseerde financiële tussenpersonen en de forums dat de cyclus van geld te bevorderen. Dit zijn instelling zoals commerciële banken, investeringsbanken, verzerkingsmaatschappijen, pensioenmaatschappijen en buitenlandse beurzen. De activeiten van de instelling lopen wijd uiteen, van het matchen van een lener met een geldschieter tot het beheren van pensioenen van werknemers. Daarnaast kunnen de instellingen zowel fysiek als virtueel de bedrijfsvoering uitvoeren.

International finance is financiering voor multinationale ondernemingen (MNO's) die grensoverschrijdend opereren. Internationaal operende ondernemingen hebben vaak te maken met verschillende financiële aspecten. In elk land gelden verschillende regels voor ondernemingen, waardoor beslissingen complex kunnen zijn. Daarnaast spelen de economische omstandigheden en de munteenheid ook een part in nemen van beslissingen.
De vier bovengenoemde gebieden betreffen de hoofdgebieden van financiën. De gebieden sluiten elkaar juist niet uit, maar zijn onderling met elkaar verbonden in de geldcyclus.

Financiële markten

De financiële markten zijn de fora waar kopers en verkopers van financiële activa en grondstoffen elkaar ontmoeten. Deze locaties kunnen zowel fysiek (New York Stock Exchange) als virtueel (National Association of Securities Dealers Automated Quotations) zijn. Deze financiële markten zijn onder te verdelen in subgroepen door het type activa. De eerste groep is de aandelenmarkt. Hier worden aandelen gekocht en verkocht. De tweede groep is de ‘schuld’ markt. Hier worden obligaties gekocht en verkocht. De derde groep is de derivaten markt, waarop termijncontracten op grondstoffen worden gekocht en verkocht (future markt). Daarnaast worden er opties op aandelen gekocht en verkocht. De vierde en laatste markt is de valuta markt. Hier worden valuta’s gekocht en verkocht.

Een andere manier om onderscheid te maken tussen de financiële markten is in termen van verval. Dit betekent hoelang de kredietnemer de tijd heeft de schuld af te lossen of de obligatie terug te betalen. Als de financiële activa binnen een jaar wordt terug betaald, wordt de financiële activa verhandeld op de geldmarkt. Als de verplichting pas na meer dan een jaar wordt voldaan, wordt de financiële activa verhandeld op de kapitaalmarkt. Op de geldmarkt worden voornamelijk kortlopende leningen verhandeld en op de kapitaal markt lange termijn leningen en obligatie leningen.

Er kan ook een indeling gemaakt worden op wie de eigenaar van een financieel actief is. Wanneer het aandeel voor het eerst wordt verkocht en het betaalde geld voor het aandeel naar het bedrijf gaat, vindt de deal plaats in de primaire markt. De deal vindt plaats in de secondaire markt als een particuliere eigenaar een aandeel verkoopt aan een andere persoon. De opbrengst gaat naar de voormalige eigenaar en aan het bedrijf wordt verteld wie de nieuwe eigenaar is.

Financiële markten zijn ook te onderscheiden door het type verkoop. Wanneer een individu of een bedrijf aandelen of obligaties koopt of verkoopt uit zijn eigen inventaris, handelt hij op de dealer markt. Als er veel aandelen en obligaties worden aangeboden en er veel kopers zijn op het zelfde moment, vindt de handel plaats op een veilingmarkt. De personen die veilen zijn vaak investeringsbanken. Zij krijgen een percentage van de verkoop omdat zij fungeren als tussenpersoon.

De financiële manager en financieel management

De chief financial officer (CFO) houdt toezicht op de financiële activiteiten binnen de hele onderneming. De CFO bepaalt op welke manier geleende middelen worden terugbetaald. Op deze manier worden middelen niet te laat, maar ook niet te vroeg terug betaalt zodat de onderneming wat geld over houdt. We kunnen drie hoofdgebieden onderscheiden.

De eerste is capital budgeting. Dit is het proces van planning, evaluatie, vergelijking en selectie van lange termijn operationele projecten van een bedrijf. De vraag die hier centraal staat is: wat voor bedrijf zijn we over de lange termijn? Het dwingt bedrijven om na de denken over de focus van de onderneming. Voor Coca-Cola is dit bijvoorbeeld het verkopen van Coca-Cola.

Ten tweede de kapitaal structuur. De vraag die hier centraal staat is waar halen we het geld vandaan om onze bedrijfsactiviteiten te financieren? Vaak worden obligaties en aandelen uitgegeven om vermogen aan te trekken. De herkomst van het geld en de hoeveel wordt de kaptiaalstructuur genoemd.

Daarnaast hebben we het werkkapitaal management. Dit is het proces van het managen van de dagelijkse werkzaamheden met behulp van de kortlopende activa en verplichtingen. Dit gaat dus om de financiering op korte termijn. De vraag die hier centraal staat is hoe managen we de dagelijkse werkzaamheden? Het werkkapitaal management is heel erg breed. Zo heeft het betrekking op cashbetaling van leveranciers, werknemers en andere partijen. Daarnaast zullen er ook regels moeten worden opgesteld om de crediteuren te innen. Maar ook moet de hoogte van de voorraad en betalingsbeleid worden vastgesteld om in de compititieve markt producten of diensten te kunnen leveren en om aan de financiële verplichtingen te blijven voldoen.

We hebben gesteld dat de belangrijkste doelstelling is het maken van het bedrijf beter. Hierbij wordt gedacht aan het maximaliseren van de winst. Maar de eigenaren van de onderneming zijn de eigenaren van de aandelen en die willen niet altijd het maximaliseren van de winst.

Het doel van de financiële manager

Het primaire doel van de finance manager moet zijn om de huidige aandelenkoers zo veel mogelijk te verhogen. Dat geldt ook voor veel andere subdoelstellingen. Om de kasstroom in de toekomst te verhogen, moeten de werknemers gelukkig zijn, evenals klanten en leveranciers. Naast het maximaliseren van de actuele koers moet met meer factoren worden rekening gehouden. We kunnen dit breder definiëren door te zeggen dat de huidige marktwaarde van het eigen vermogen van het bedrijf moet worden gemaximaliseerd.

De CFO heeft de taak om samen te werken met andere afdelingen en daarnaast zo effectief mogelijk te functioneren. De medewerkers en de leidinggevenden vormen de interne spelers van het bedrijf. Andere spelers zijn extern. Voorbeelden hiervan zijn leveranciers en klanten. Ook extra diensten, zoals bankdiensten worden uitgevoerd door externe spelers.

Er bestaan verschillende juridische benamingen om bedrijven te kwalificeren.

  • Eenmanszaak
  • Partnerschap
  • Corporaties
  • Hybride vorm van bedrijfsvoering

De verschillende vormen van bedrijven.

Ten eerste bestaat er de eenmanszaak. Bij een eenmanszaak is het bedrijf is in handen van één persoon. Dit is de makkelijkste manier om een bedrijf op te starten. Het voordeel van een eenmanszaak is dat de eigenaar alle beslissingen zelf kan maken en heeft recht op alle winst. Echter, het nadeel is dat hij zelf alle rekeningen betaalt en ook hoofdelijk aansprakelijk is. Ook het privé bezit, zoals een woning, wordt meegenomen. Het bedrijf houdt op met bestaan als de eigenaar overlijdt en zijn bedrijf nog niet verkocht heeft aan iemand anders.

Naast een eenmanszaak bestaat er het partnerschap. Het partnerschap houdt in dat een bedrijf eigendom is van ten minste twee personen. Er bestaan algemene en beperkte partners. De algemene partners beheren de dagelijkse gang van zaken in de onderneming en de beperkte partners zijn in feite de geldschieters. Zij worden ook wel stille vennoten genoemd en bemoeien zich niet met de dagelijkse gang van zaken van de onderneming. Deze vorm mengt ook zakelijk en privé-eigendom (onbeperkte aansprakelijkheid ), met uitzondering van de commanditaire vennoot. Het is moeilijk om van partners te veranderen, omdat er dan een nieuwe overeenkomst moet worden opgesteld.

Ten derde bestaan er corporaties. Het bedrijf is een rechtspersoon, zodat er slechts een beperkte aansprakelijkheid bestaat. Er is een scheiding tussen het zakelijk en het privé vermogen. Voor het opzetten van een bedrijf, zijn statuten verplicht. De aandeelhouders zijn de eigenaren van het bedrijf en zij kiezen een raad van bestuur. Zij hebben de dagelijkse leiding. Eigendom kan gemakkelijk worden overgedragen, namelijk door de verkoop van aandelen. Een corporatie kan makkelijker lenen dan bijvoorbeeld een eenmanszaak of een partnerschap. Het nadeel is dat de corporatie belasting betaalt op de winst en de eigenaar belasting betaalt over zijn/haar inkomsten. Dit betekent dus een dubbele belastingheffing.

Een andere rechtsvorm is een hybride bedrijf. LLCs (naamloze vennootschappen) zijn een mix van een bedrijf en een samenwerkingsverband. Een vorm van een LLC is de professioneel bedrijf (PC), waar professionals zijn verbonden. Dit zijn bijvoorbeeld artsen en advocaten. Een S-bedrijf is een klein bedrijf met minder dan 100 aandeelhouders. Bij deze vorm wordt er geen belasting geheven op de winst, maar alleen op de winst als het wordt ontvangen als inkomen door de aandeelhouders. De laatste categorie is de non-profit organisatie. Het doel is niet de maximalisatie van aandeelhouderswaarde. Zij richten zich dus niet op het maken van winst.

Het agentmodel

De eigenaren van een bedrijf hebben bepaalde belangen. Om deze belangen te verwezenlijken, worden managers ingehuurd. De managers hebben zelf baat bij deze belangen, maar het kan zijn dat de belangen van de managers en de eigenaren verschillen. De principalen zijn de eigenaren van het bedrijf. Het doel van de eigenaren is een zo hoog mogelijke aandelenprijs. De agents zijn de managers die ingehuurd zijn. Zij willen geld verdienen en hebben andere persoonlijke belangen. Het management kan niet altijd hun eigen belangen en die van de eigenaren behartigen. We noemen dit het principaal-agent probleem. Als de principaal het management betaalt voor bepaalde taken en vervolgens deze taken niet of niet correct uitvoert, maakt de principaal agency kosten. Om deze kosten te vermijden is monitoren en controleren belangrijk. Het is ook belangrijk dat er een deugdelijk beloningssysteem aanwezig is.

Een manier om ervoor te zorgen dat de agent de aandelenkoersen maximaliseert, is om een deel van de vergoeding die ze krijgen te laten afhangen van de aandelenkoersen.

Een aandelenoptie is, zoals de naam al impliceert, een optie om een aandeel in de toekomst voor een bepaalde prijs te kopen. Als de agent vervolgens de aandelenprijs verhoogt, is dat een voordeel voor de agent. Door de aandelenoptie kan hij het aandeel tegen de vooraf afgesproken prijs kopen die dus lager is dan de aandelenprijs van nu. De problemen tussen de eigenaren en het management en mogelijke oplossingen voor de afwijkingen worden samengevat als het agency theorie.

Corporate Governance

Corporate governance houdt zich bezig met hoe een bedrijf zijn activiteiten uitvoert en implementeert controles om de juiste procedures en ethisch gedrag te verzekeren. De SOX, ook wel de Sarbanes-Oxley Act, werd opgericht om meer ethisch gedrag in het bedrijfsleven te waarborgen. SOX zegt dat de CFO en de CEO een document moeten ondertekenen waarin wordt vastgelegd dat het financiële verslag eerlijk is.
Bovendien moet er een goede interne controle op de financiële verslaggeving zijn.

Tot slot moeten de accountants en de onderneming zelf controleren of de controles doeltreffend waren het afgelopen fiscale jaar. Het is mogelijk dat de raad van bestuur er voor kiest bepaalde managers te vervangen door nieuwe. Ook kunnen de leden van de raad van bestuur worden weggestemd door de aandeelhouders. Daarnaast kunnen er juridische stappen worden ondernomen.

De hele tekst lezen? Alle JoHo tools gebruiken? Sluit je dan aan bij JoHo en log in!
 

Aansluiten bij JoHo als abonnee of donateur

The world of JoHo footer met landenkaart

    Aansluiten bij JoHo met een JoHo abonnement

    JoHo abonnement (€20,- p/j)

    • Voor wie online volledig gebruik wil maken van alle JoHo's en boeksamenvattingen voor alle fases van een studie, met toegang tot alle online HBO & WO boeksamenvattingen en andere studiehulp
    • Voor wie gebruik wil maken van de gesponsorde boeksamenvattingen (en er met zijn pinpoints 10 gratis kan afhalen in een JoHo support center of bij een JoHo partner)
    • Voor wie gebruik wil maken van de vacatureservice en bijbehorende keuzehulp & advieswijzers
    • Voor wie gebruik wil maken van keuzehulp en advies bij werk in het buitenland, lange reizen, vrijwilligerswerk, stages en studie in het buitenland
    • Voor wie extra kortingen wil op (reis)artikelen en services (online + in de JoHo support centers)
    • Voor wie extra kortingen wil op de geprinte studiehulp (zoals tentamen tests en study notes) in de JoHo support centers

     of met een JoHo donateurschap

    JoHo donateurschap (€5,- per jaar)

    • Voor wie €10,- korting wil op zijn JoHo abonnement
    • Voor wie JoHo WorldSupporter en Smokey projecten wil steunen
    • Voor wie gebruik wil maken van alle gedeelde materialen op WorldSupporter
    • Voor wie op zoek is naar de organisatie bij een vacature

     

    Aanmelden & Aansluiten bij JoHo 

    JoHo & Partnernieuws

    DSW: sluit voordelig je zorgverzekering af

    JoHo solidariteitskeuze

    JoHo: zoekt medewerkers voor tijdelijk en vast

    Werken, jezelf ontwikkelen en een ander helpen?

    JoHo zoekt medewerkers, op verschillend niveau, die willen meebouwen aan een betere wereld en een zich vernieuwende organisatie

    Vacatures en mogelijkheden voor vast werk en open sollicitaties

    Vacatures en mogelijkheden voor tijdelijk werk en bijbanen

    Vacatures en mogelijkheden voor stages en ervaringsplaatsen

    JoHo: crossroads via de bundel

      Chapters 

    Teksten & Informatie

    JoHo: paginawijzer

    Hoe werkt een JoHo Chapter?

     

    Wat vind je op een JoHo Chapter pagina

    •   JoHo Chapters zijn tekstblokken en hoofdstukken rond een specifieke vraag of een deelonderwerp

    Crossroad: volgen

    • Via een beperkt aantal geselecteerde webpagina's kan je verder reizen op de JoHo website

    Crossroad: kiezen

    • Via alle aan het chapter verbonden webpagina's kan je verder lezen in een volgend hoofdstuk of tekstonderdeel.

    Footprints: bewaren

    • Je kunt deze pagina bewaren in je persoonlijke lijsten zoals: je eigen paginabundel, je to-do-list, je checklist of bijvoorbeeld je meeneem(pack)lijst. Je vindt jouw persoonlijke  lijsten onderaan vrijwel elke webpagina of op je userpage
    • Dit is een service voor JoHo donateurs en abonnees.

    Abonnement: nemen

    • Hier kun je naar de pagina om je aan te sluiten bij JoHo, JoHo te steunen en zelf en volledig gebruik te kunnen maken van alle teksten en tools.

    Abonnement: checken

    • Hier vind je wat jouw status is als JoHo donateur of abonnee

    Aantekeningen: maken

    • Dit is een service voor wie bij JoHo is aangesloten. Je kunt zelf online aantekeningen maken en bewaren, je eigen antwoorden geven op tests, of bijvoorbeeld checklists samenstellen.
    • De aantekeningen verschijnen direct op de pagina en zijn alleen voor jou zichtbaar
    • De aantekeningen zijn zichtbaar op de betrokken webpagine en op je eigen userpage.

    Prints: maken

    • Dit is een service voor wie bij JoHo is aangesloten.  Wil je een tekst overzichtelijk printen, gebruik dan deze knop.
    JoHo: footprint achterlaten