Wat betekent ouder worden bij een lang verblijf in het buitenland als emigrant of expat?

Wie niet tijdelijk maar duurzaam in het buitenland woont, krijgt vroeg of laat te maken met een nieuwe fase: ouder worden buiten Nederland. Dat roept na verloop van tijd vragen op.

Hoe ziet langdurige ouderenzorg eruit bij lang verblijf in het buitenland?

De kwaliteit kan uitstekend zijn, soms wellicht zelfs beter dan dat je in een eerder woonland gewend was. Maar de organisatie en financiering verschillen sterk per land.

Breng stapsgewijs in kaart:

• bestaat er een publiek systeem voor langdurige zorg
• is thuiszorg breed beschikbaar, of vooral particulier
• hoe zijn wachttijden geregeld
• zijn er Engelstalige of Nederlandstalige zorgverleners
• hoe worden zorgkosten gefinancierd en valt langdurige zorg binnen je verzekering; gelden er eigen bijdragen of aanvullende premies
• vraag andere expats of emigranten naar hun ervaringen rondom lokale ouderenzorg

Kun je als expat of emigrant in het buitenland blijven wonen als je meer zorg nodig hebt?

Sommige landen stellen eisen aan 'buitenlanders' voor wat betreft inkomen of zelfstandigheid. Dat kan invloed hebben op je verblijfsrecht:

• staat je verblijfsstatus langdurige zorg toe
• mag je er blijven wonen als je niet meer werkt
• is je woning geschikt bij verminderde mobiliteit
• heb je lokaal een netwerk dat kan ondersteunen
• hoe afhankelijk wil je zijn van particuliere hulp
• heb je voldoende vermogen om (een deel van) de kosten zelf te dekken

Hoe zijn verpleeg- of verzorgingshuizen geregeld in je huidige woonland?

Ouderenzorg is sterk cultuurgebonden. Wat in Nederland normaal is, kan elders anders worden ingevuld. Dat kan positief voor je uitvallen, of minder positief.

• zijn er publieke voorzieningen of vooral private instellingen
• hoe zijn kwaliteit en toezicht georganiseerd
• is er culturele aansluiting bij jouw achtergrond, zijn er voorzieningen voor andere buitenlanders (en wil je dat?)
• hoe zijn wachtlijsten en toelatingscriteria
• wat zijn de maandelijkse kosten en welk deel moet je daar zelf van financieren
• bezoek voorzieningen ruim voordat ze nodig zijn, zodat je een indruk krijgt en kunt vergelijken
• informeer ook naar taal en communicatie: belangrijk, juist als je ouder wordt
• onderzoek hoe familie 'op afstand' betrokken kan blijven

Wanneer overweeg je als ouder wordende expat of emigrant een terugkeer naar Nederland?

Terugkeer is nooit, maar al helemaal niet in deze situatie, een mislukking. Het kan een bewuste keuze zijn in een nieuwe levensfase.

Bijvoorbeeld:

• als zorg in je woonland financieel niet haalbaar is
• als je medische situatie complexer wordt
• als je sociale netwerk dunner wordt
• als je familie in Nederland intensiever betrokken wil zijn
• als je je veiliger voelt binnen het Nederlandse zorgstelsel
• onderzoek:
  • of en hoe je opnieuw toegang krijgt tot het Nederlandse zorgstelsel
  • wachttijden bij terugkeer
  • welke wensen je zelf hebt en bespreek deze tijdig met partner en familie

Quotes en ervaringen

In Frankrijk voelde het leven lichter dan in Nederland. Maar toen mijn mobiliteit achteruitging, merkte ik hoe belangrijk toegankelijkheid is. Mijn huis op het platteland bleek minder praktisch dan ik dacht. Dat zette me aan het denken over mijn toekomst hier.
Frankrijk emigrant

In Thailand is particuliere zorg écht goed. Maar wel volledig afhankelijk van je financiële mogelijkheden. Dat maakt ouder worden hier een kwestie van planning en voldoende eigen middelen. 
Thailand expat

Na twintig jaar in Canada dacht ik dat ik hier zou blijven tot het einde. Totdat mijn gezondheid veranderde en ik merkte hoe ver mijn familie eigenlijk weg was. De gedachte aan terugkeer naar Nederland voelt nu minder als opgeven en meer als goed voor mezelf zorgen.
Canada emigrant