  Chapter 

 

Muggen, Insecten  & Maatregelen

Wat zijn de risico's en gevolgen van muggensteken?

  • Muggen kunnen een aantal infectieziekten overbrengen. De meest voorkomende infectieziekten zijn: Malaria, wat voorkomt in bijna alle (sub)tropische bestemmingen. Gele koorts kun je in grote delen van Tropisch Afrika en Zuid-Amerika oplopen. Dengue fever, ofwel knokkelkoorts, komt in veel landen in Latijns-Amerika en Zuidoost-Azië voor. Ook het Chikungunya virus rukt steeds verder op. Dit kun je naast de tropische gebieden van de wereld bijvoorbeeld ook al in Frankrijk en Italië oplopen.
  • Bedenk dat het slikken van malariatabletten geen volledige bescherming biedt en dat er tegen Dengue nog geen vaccin of geneesmiddel bestaat. Goede bescherming tegen muggenbeten is dus zeer belangrijk. Alsof ze het op elkaar hebben afgestemd is de "Dengue mug" ook nog eens overdag actief en de "Malaria mug" met name in de avond.
  • Een muggenbult ontstaat nadat een mug een beetje bloed uit je lichaam heeft gezogen. Het speeksel dat de mug achterlaat, bevat een eiwit dat bij mensen een afweerreactie in de vorm van de muggenbult veroorzaakt.
  • In de noordelijke gebieden en Nieuw-Zeeland kun je veel overlast hebben van de zeer kleine stekende black fly (knut), een irritant lid van de muggenfamilie. Ga je naar bijvoorbeeld Scandinavië, Nieuw-Zeeland, Schotland, Canada, Alaska of Siberië dan kun een black-fly/midge proof klamboe meenemen. Black flies komen ook voor in Midden-Amerika, in Afrika veroorzaken ze zelfs rivierblindheid.
  • Weetje: technisch gesproken bijt een mug en steekt hij niet. Steken is een defensieve reactie van insecten waarbij de als verdediging steken en vaak ook gif bij je inbrengen. Een muggenbeet dient als voeding voor de mug. In de volksmond wordt steken en bijten door elkaar gebruikt, dat doen wij daarom ook gewoon...

Welke ziektes worden verspreid door muggen en wat zijn de symptomen?

  • Malaria: Koortsaanvallen (zie verder de pagina over malaria)
  • Dengue of knokkelkoorts: Plotse koorts (tot 41 °C), met zware hoofdpijn, pijn in gewrichten en spieren, en soms een uitslag
  • Gele koorts: Hoge koorts, spierpijn, algehele malaise, hoofdpijn, misselijkheid
  • Westnijlvirus: hoofdpijn, hersenvliesontsteking
  • Chikungunya: Milde koorts, langdurige, ernstige gewrichtspijnen
  • Venezuelan equine encephalitis: Koorts, hoofdpijn, hersenontsteking
  • Ross river: Koorts, gewrichtspijn, vermoeidheid
  • Rift valley: Koorts, hoofd- en gewrichtspijn, leveraandoeningen
  • La crosse: Hersenontsteking
  • (Japanse) encephalitis: Stijve nek, cachexie, verlammingsverschijnselen
  • Filariasis (philariasis): Afvoer van vocht uit weefsel bemoeilijkt. Dit kan zwelling en verdikking van de huid geven
  • Zika virus: Koorts, ontsteking van slijmvlies van het oog, tijdelijke gewrichtsklachten en huiduitslag.  

Welke middelen & maatregelen kan je nemen tegen muggen?

  1. Je kan voorzorgsmaatregelen nemen
  2. Je kan antimuggenmiddelen gebruiken
  3. Je kan anti-insectenkleding dragen
  4. Je kan een klamboe ophangen
  5. Je kan andere maatregelen nemen

1.Welke voorzorgsmaatregelen kan je nemen tegen muggen?

  • Check de lokale situatie goed.
  • Pas daar je eigen strategie op aan: wat neem je mee, wat koop je daar...
  • Vraag desgewenst advies in de JoHo support centers.
  • Probeer gebieden met veel moerassen en zoet / brak, stilstaand water te mijden of wees daar extra voorzichtig. Let ook op vazen, tonnen en andere zaken waarin (regen)water wordt opgevangen. Dat kunnen broeinesten van onze gevleugelde vijand zijn.
  • Check altijd eerst je schoenen voordat je ze aantrekt.
  • Pas op met tassen en rugzakken, ook hier altijd even checken voordat je ergens je hand insteekt.
  • Neem een boekje mee waarin de belangrijkste soorten insecten staan afgebeeld (te krijgen in de JoHo centers).

Neem extra maatregelen in het geval er malaria, dengue of Chikungunya heerst

  • Gebruik insectenspray voor het gebied rondom je klamboe (bijvoorbeeld de douche / wc ruimte). Wanneer je 's avonds naar het toilet moet ben je anders een erg lekkere late night bite voor mevrouw muskiet.
  • Draag liefst hoge schoenen en een lange broek en lange mouwen met name in die gebieden waar een zware vorm van malaria heerst. Geïmpregneerde varianten van lange kleding en sokken geeft nog weer extra bescherming.

2. Welke antimuggenmiddelen kan je gebruiken?

DEET (diëthyltoluamide):

  • Langdurige effectieve werking.
  • Percentages variëren in Nederland van 10% t/m 50%. Hoe hoger het percentage hoe langduriger de werking.
  • Middelen met DEET zijn al jaren als beste getest. Het zijn de meest gebruikte anti-muggenmiddelen en volgens vele onderzoeken de beste keuze voor de reiziger die goed beschermd wil zijn.
  • Lees meer bij de keuzehulpvragen en antwoorden.

Icaridin (Picaridin/Saltidin):

  • Erg effectief tegen muggen. Een veilig, geurloos en niet vettig middel. Tevens veilig voor synthetische kleding.
  • Vergelijkbaar met 20-30% DEET oplossing.
  • In Nederland waren middelen met Icaridin verkrijgbaar. Verkoop is niet meer toegestaan.

Citronella

  • Kortdurende werking. Is geen alternatief voor DEET en een stuk minder effectief dan pyrethrinen of pyrethroiden. Er zijn stekkers en spuitbussen met citronella te verkrijgen.

PMD (Lemon-Eucalyptus olie):

  • PMD (Ook bekend als Citriodiol en p-menthaan-3,8-diol) komt voor in Lemon-Eucalyptus olie. PMD is een natuurlijk ingrediënt; het vormt een goed anti-insect alternatief voor mensen die geen DEET kunnen of willen gebruiken. 

Pyrethrinen of pyrethroiden:

  • De WHO adviseert om hiermee klamboes te impregneren. In Nederland zijn echter alleen reeds geïmpregneerde klamboes te koop. Spuitbussen en elektrische verdampers bevatten deze insecticiden. Lees voor gebruik de waarschuwingen op de verpakking omdat sommige stoffen kunnen irriteren en mogelijk nadelige gezondheidseffecten hebben bij langdurig gebruik.

Welke muggenmiddelen kan je niet (meer) gebruiken in Nederland?

  • De producten van het merk Autan worden in Nederland sinds begin 2014 niet meer verkocht, omdat er geen licentie meer is aangevraagd. Dit betekent niet dat het product nu onveilig is geworden, alleen acht Autan het te kostbaar een licentie voor de Nederlandse markt op te vragen. Autan is elders in de wereld nog wel verkrijkbaar en een prima optie.
  • Bye Bites anti insecten spray bestaat sinds begin 2014 helemaal niet meer, omdat de leverancier een andere koers richting meer natuurlijke producten heeft gekozen. 
  • De roller en stick van de CarePlus Natural (op basis van eucalyptus extract) worden niet in Nederland aangeboden, omdat er geen licentie voor is aangevraagd. Ook hier geldt dat het prima producten zijn maar helaas niet in Nederland verkocht mogen worden.
  • Anti-midges middelen als Skin-so-soft en Smidge hebben geen licentie voor verkoop in Nederland en worden alleen via internationale webshops aangeboden.

3. Welke mugwerende kleding kan je gebruiken?

  • Muggen kunnen door dunne kleding (en dikkere kleding die strak tegen de huid zit) prikken. Je kunt je kleding met DEET of Permetrine (laatste niet in Nederland toegestaan) inspuiten zolang het kleding van katoen, wol of linnen is.
  • Let op! DEET niet gebruiken op synthetische stoffen, leer, plastic (zonnebril!), vinyl en verf. Test het anders even op een klein stukje kleding of er geen verkleuringen ontstaan.
  • Je kunt ook insecten- en muggenwerende kleding aanschaffen, die je voor in de tropen kunt gebruiken, maar ook als normale (reis) kleding (sneldrogend en UV-werend). Deze kleding is chemisch geïmpregneerd of zo fijn geweven dat muggen er niet doorheen kunnen bijten. Geïmpregneerde kleding gaat meestal jarenlang mee.
  • Om muggen niet aan te trekken kun je het beste lichtgekleurde kleding dragen.
  • Als je in een gebied waar Dengue voorkomt verblijft, heb je overdag muggenwerende kleding nodig. De Dengue muggen zijn overdag actief.
  • Bij het kopen van kleding voor warme, vochtige gebieden kies je tussen katoenen en synthetische kleding. Van de synthetische kleding wordt nylon, ook wel polyamide genoemd, veel gebruikt. Supplex polyamide ripstop (zachte stof) is zeer geschikt.

4. Welke klamboe kan je gebruiken?

  • Een goede klamboe of muskietennet vermindert het risico op muggenbeten met 80%!!
  • Lees meer bij de keuzevragen en antwoorden over klamboes (opent op JoHo World Activity platform) zoals
    • Een klamboe of muskietennet kiezen?
    • Wel of niet een een geïmpregneerde klamboe
    • Waarom is een klamboe soms noodzaak en vaak een uitkomst?
    • Een klamboe of muskietennet meenemen ter plaatse kopen?
    • Welke maasgrootte kiezen & een "black fly dichte" klamboe?
    • Welk klamboe materiaal kiezen: Polyester of katoenen klamboe?
    • Welke vorm klamboe kiezen: eénpunts- vierpunts - driehoekig of wigvormig?
    • Hoe bevestig je de klamboe

Adviezen

  • Lees ook meer bij de advieswijzer voor het kiezen van een klamboe
    • Voor wie alleen lang of vaker op reis gaat
    • Voor wie met twee personen lang of vaker op reis gaat
    • Voor wie kort op reis gaat en niet zeker weet of een klamboe nodig is
    • Voor wie een klamboe wil die je niet op hoeft te hangen en uit zich blijft staan
    • Voor wie een tocht door de jungle gaat maken
    • Voor wie naar gebieden reist met black flies knutjes midges zandvliegen wantsen luizen of ander klein vliegend ongemak
    • Voor wie voordelige klamboe voor thuis nodig heeft
    • Voor wie een praktische klamboe voor thuis en op reis nodig heeft
    • Voor wie een mooi vallende klamboe voor thuis nodig heeft
    • Voor wie een katoenen klamboe nodig heeft
    • Voor kleine kinderen

5. Welke andere maatregelen werken wel en niet?

Elektrische zoemers en UV lampen:

  • Het hoge geluid of de UV-straling schrikt de mug helaas niet af.

Vliegenmepper/elektrisch tennisracket:

  • Erg effectief, als je raakt mept tenminste.

Mosquito coils

  • Je kunt ook van die (groene) "mosquito coils" (een soort mugwerende wierook) gebruiken maar gebruik dan niet de hele goedkope die DDT bevat. De werking is daarnaast vaak erg lokaal dus vertrouw er niet op! In Nederland zijn de coils overigens niet meer toegestaan.

Airco 

  • Een hotelkamer nemen met goed werkende airco, is absoluut geen garantie dat je niet gestoken wordt, maar muggen houden niet van luchtstromen en niet van kou.

Wat zijn de risico's en gevolgen bij zandvliegen?

  • Zandvliegvrouwtjes leven van bloed, hun steken kunnen veel jeuk opleveren.
  • Zandvliegen kunnen verschillende ziektes overbrengen (onder andere Leishmaniasis)
  • Zandvliegen zijn met name 's avonds en 's nachts actief en steken bij voorkeur in je gezicht
  • Let op: het woord sandfly heeft in verschilllende landen betrekking op verschillende insecten (die allemaal steken, maar niet per se ziektes overbrengen)

Wat kan je doen tegen zandvliegen ?

  • Gebruik DEET, bedekkende kleding en een klamboe om zandvliegen op afstand te houden.

Wat kan je doen na een steek van zandvliegen?

  • De jeuk en huiduitslag zijn meestal slechts te bestrijden met anti-jeukmiddel (Afterbite e.d.)

Wat zijn de risico's en gevolgen bij zandvlooien (jiggers)?

  • Zandvlooien leven net als andere vlooien van bloed. Bij de mannetjes blijft het hierbij, de vrouwtjes hebben echter nog iets in petto.
  • Pas op voor stranden met zandvlooien: zeer kleine vlooien die veel jeuk en ellende kunnen veroorzaken.
  • Wat gebeurt er? De vrouwtjes vlo gaat in je huid zitten (vooral in de huid van je voeten) zo dat alleen de achterpoten nog zichtbaar zijn. Ze 'broedt' nu haar eitjes uit waarbij ze opzwelt voelbaar als een hard bobbeltje ter grootte van een erwt. Als de eitjes rijp zijn laat ze deze via de uitgang bij haar uitstekende achterpoten vallen.

Wat kan je doen tegen zandvlooien ?

  • Als voorzorgsmaatregel kun je schoenen of sandalen dragen, deze verminderen de kans om zandvlooien te krijgen..

Wat kan je doen na een steek van zandvlooien ?

  • Met een steriele naald kun je het met eieren gevulde vrouwtje eruit halen.

Wat zijn de risico's en gevolgen bij bedwantsen (bedbugs)?

  • Bedwantsen (ook wel bedbugs of bedvlooien genoemd) zijn uitermate irritant en moeilijk van te voren op te sporen. Word je ‘s nachts jeukend wakker en zijn het geen muskieten dan weet je waar het door komt. De beten van bedwantsen zijn makkelijk te herkennen: de bultjes zitten meestal bij elkaar en in een rechte lijn. Een kleine troost: bedwantsen brengen normaal gesproken geen ziekten over.

Waar komen bedbugs voor ?

  • Ze zitten in vieze matrassen en beddengoed (kijk naar bloedvlekjes op het matras)
  • Helaas kan het overal voorkomen maar de kans is groter als een hostel onhygiënisch is
  • Er zijn zelfs hostels die slaapzakken verbieden tegen de verspreiding van die vervelende beestjes

Wat kan je doen tegen bedbugs?

  • Neem een geïmpregneerde lakenzak mee of een stuk geïmpregneerd muggengaas!
  • Er is een speciale dunne plastic matras hoes te krijgen, klein vuistdik pakketje dat niets weegt niets, wordt ook wel gebruikt tegen huismijt.
  • Ongecontroleerde tip: je kan je pyama behandelen met insecticiden, mmmmm
  • Ongecontroleerde tip: Alles wassen op hoge temperatuur of aan hoge temperatuur
  • Ongecontroleerde tip: geinfecteerde zaken blootstellen (kleren, beddegoed) aan de zon (in een plastic zak )

Wat kan je doen na steken van bedbugs?

  • Ben je gebeten kan je zinkzalf of calamine lotion gebruiken of een antihistamine pil slikken (pillen die je ook tegen hooikoorts krijgt of bijvoorbeeld Primatour tegen wagenziekte).

Wat zijn de risico's en gevolgen bij teken?

  • Een teek kun je oplopen tijdens een wandeling door de bossen of de duinen. Let vooral op als je door struiken of hoog gras loopt.
  • Een teek is helaas in staat om ook onder je kleding te kruipen.
  • Lees meer over teken

Wat zijn de risico's en gevolgen bij bloedzuigers?

  • Bloedzuigers (leeches) heb je in bijna elke tropische jungle. Met name in vochtige tijden (en een regenwoud heet niet voor niets regenwoud…) kom je bloedzuigers tegen.
  • Ze komen ook voor in bossen en vochtige natuurgebieden.
  • Je kunt veel last hebben van die kleine rotbeestjes die zich volzuigen met jouw bloed.
  • Lees meer over bloedzuigers

Crossroads

 Crossroads

  • Crossroads lead you through the JoHo web of knowledge, inspiration & association
  • Use the crossroads to follow a connected direction

 

Footprint toevoegen
 
   
Hoe werkt een JoHo Chapter?

 JoHo chapters

Eigen aantekeningen maken?

Zichtbaar voor jezelf en bewaren zolang jij wil

Memberservice: Make personal notes

Ben je JoHo abonnee dan kun je je eigen notities maken, die vervolgens in het notitieveld  worden getoond. Deze notities zijn en blijven alleen zichtbaar voor jouzelf. Je kunt dus aantekeningen maken of bijvoorbeeld je eigen antwoorden geven op vragen