Wetenschappelijke Artikelen & Publikaties: in samenvatting en bulletpoints

 

  Thema

1 - Start
1 - Start & Besef   6 - Voorbereiding & Controle           
2 - Inhoud & Oriëntatie 7 - Inspiratie & Samenwerking
3 - Verkenning & Selectie   8 - Ervaring & Oefening      
4 - Vergelijking & Afweging    9 - Beslissing & Tevredenheid    
5 - Verdieping & Verbetering   10 - Evaluatie & Vervolg 

Start en Besef

  • Wat: Wat is je hoofdvraag , welk keuzezeproces wil je starten?
  • Hoe: Keuzebesef, het besef dat je een beslissing moet gaan maken
  • JoHo Content: Titel, Uitleg, Footprints, Crossroads
Inloggen of aansluiten om alle teksten te kunnen zien en alle tools te kunnen gebruiken

Ben je ingelogd als JoHo donateur dan krijg je op deze pagina toegang tot meer gerelateerde informatie.

Ben je ingelogd als abonnee dan zie je alle gerelateerde informatie.

Log in als je nog niet bent ingelogd.

JoHo: berichten en nieuwsblogs
2 - Oriëntatie

2 - Verkennen & Oriënteren

  • Wat: je inlezen in je onderwerp, vraag of proces
  • Hoe: keuze-acceptatie, de acceptatie van de onzekerheid dat je nog niet kunt kiezen
  • Content: kennis, definities, betekenis van het onderwerp, gegevens, feitelijke kennis, omgevingsinformatie
JoHo: zoekt medewerkers die willen meebouwen aan een betere wereld, en een zichzelf vernieuwende organisatie

Werken, jezelf ontwikkelen en een ander helpen?

JoHo zoekt medewerkers, op verschillend niveau, die willen meebouwen aan een betere wereld en een zich vernieuwende organisatie

Vacatures en mogelijkheden voor vast werk en open sollicitaties

Vacatures en mogelijkheden voor tijdelijk werk en bijbanen

Vacatures en mogelijkheden voor stages en ervaringsplaatsen

4 - Vergelijking & Afweging

4 - Vergelijken & Afwegen

  • Wat: Je keuzeproces starten
  • Hoe: Keuzevergelijking, alternatieven afwegen
  • Content: Vergelijkbare en alternatieve onderwerpen, Aanverwante producten en services
  • Relaties: Gerelateerde paginabundels

Analyse & Onderzoek: Uitgelichte chapters over de voorbereiding - Topic Bundel

Analyse & Onderzoek: Uitgelichte chapters over de voorbereiding - Topic Bundel

Onderzoek doen - Ontwerpfase - Wat is de aanleiding van onderzoek? (2)

Onderzoek doen - Ontwerpfase - Wat is de aanleiding van onderzoek? (2)

In de ontwerpfase start je met de aanleiding voor je onderzoek, de onderwerpskeuze en het afbakenen van je onderwerp.

Voor het kiezen van een onderwerp bestaan een aantal opties. Het is mogelijk dat je onderzoekskeuze gebaseerd is op een verzoek van een opdrachtgever (praktijkgericht onderzoek), of dat je een theorie gaat testen (fundamenteel onderzoek). In beide gevallen ligt het onderwerp al (gedeeltelijk) vast. Soms is het echter ook mogelijk om zelf een onderwerp aan te dragen. Dit onderwerp moet dan wel voldoen aan de voorwaarden die je opleiding stelt. De aanleiding voor onderzoek komt ofwel voort uit een praktijkprobleem (praktijkgericht onderzoek), ofwel de ambitie om kennis uit te breiden (fundamenteel onderzoek). Onderzoek kan ook zowel praktijkgericht als fundamenteel zijn.

In het geval je een onderzoek voor een opdrachtgever uitvoert zijn een aantal zaken van belang. Zorg dat je duidelijkheid hebt over de wensen van de opdrachtgever. Zorg dat je het werkelijke doel van het onderzoek boven tafel krijgt, zodat je de juiste onderzoeksvraag stelt. Als je duidelijkheid hebt gekregen over de wensen en de doelstelling van de opdrachtgever ga je zelf het onderzoek afbakenen. Je spitst het onderwerp toe op een beperkte onderzoeksvraag.

Als de onderzoeksvraag bekend is bekijk je wat de mogelijkheden en beperkingen voor het onderzoek aan. Denk hierbij aan het beschikbare budget, de beschikbare tijd, de beschikbare gegevens, het type vraag, omgevingsfactoren en het verzamelen van gegevens over de populatie.

Op basis van het gestelde doel, de afbakening van je onderwerp en de mogelijkheden voor het onderzoek schrijf je een onderzoeksvoorstel. In dit voorstel beschrijf je de vraag van de opdrachtgever, de aanleiding tot die vraag, de achterliggende doelstelling en jouw aanpak. Daarnaast presenteer je een tijdsplanning en een overzicht van budget en geplande uitgaven. Zorg dat je voorstel volledig is, zodat het ook voor derden leesbaar is. Vermeld de namen van de verschillende betrokken partijen (opdrachtgever, onderzoeker(s), etc.) en wat de taakverdeling is. Zorg dat het geheel er verzorgd en professioneel uitziet. Houd in het geval van een onderzoek in opdracht van een opdrachtgever altijd de onafhankelijkheid en objectiviteit van je onderzoek in het vizier.

De onderzoeksopdracht die je krijgt is over het algemeen breed, zoals bijvoorbeeld ‘klanttevredenheidsonderzoek’. Als je je onderwerp gaat afbakenen, zul je je ten eerste moeten oriënteren op het onderwerp, zodat je weet wat er al eerder over gezegd en geschreven is. Informatie verzamelen over het onderwerp staat centraal in je onderzoek, je doet dat tijdens je vooronderzoek en als methode om nieuwe informatie te verzamelen, door literatuuronderzoek. Informatie kun je zoeken in bibliotheken, in documentatiecentra of op internet. Er is zoveel te vinden dat het belangrijk is om specifiek te zoeken. Een aantal hulpmiddelen om naar informatie te zoeken worden hier besproken:

De Big6TM zijn zes regels om de zoekopdracht te omschrijven, op zoek te gaan naar informatie en je resultaten te evalueren:

  1. Definieer de zoekopdracht; het probleem. Formuleer een zoekvraag en ga na hoeveel je al weet, welke informatie je al hebt en welke informatie je nog moet zoeken.

  2. Kies een goede zoek strategie. Bepaal op welke manier je op zoek gaat naar informatie in relevante boeken, websites en documenten.

  3. Bepaal waar je op zoek gaat. Kies of je gaat zoeken op internet, in de bibliotheek, in databases of een combinatie daarvan.

  4. Bestudeer de informatie en bepaal wat je nodig hebt. Leg de gevonden informatie naast elkaar en selecteer de relevante stukken informatie voor jouw onderzoek.

  5. Organiseer de informatie. Zorg dat de informatie antwoord geeft op je onderzoeksvraag. Orden de informatie op relevantie.

  6. Evalueer de gevonden informatie. Heb je genoeg informatie verzameld om je vragen te beantwoorden, of heb je nog meer informatie nodig?

Als je gaat zoeken in een (wetenschappelijke) zoekmachine op internet is het raadzaam een aantal aanwijzingen op te volgen. Maak je zoekopdracht zo specifiek mogelijk, door zinsnedes tussen aanhalingstekens te zetten of +/– tekens te gebruiken. Maak gebruik van ‘geavanceerd zoeken’, waar je meer zoekcriteria kunt toevoegen. Zoek op zinsnede in plaats van op losse woorden. Of vervang een deel van een woord door *, zoals bijvoorbeeld computer*; hiermee zoekt de zoekmachine woorden die met computer beginnen, maar verschillend eindigen, zoals computerprogramma, computertaal, etc.

Je kunt gevonden informatie ordenen in een logboek. Een logboek is een soort dagboek waarin je kunt bijhouden wat je hebt gevonden en dit kunt ordenen naar inhoud, proces of in chronologische volgorde. Handige programma’s om een logboek in aan te maken zijn Excel of MS Project. In deze programma’s kun je een tijdpad opnemen, gegevens overzichtelijk weergeven en eventueel figuren en tabellen gebruiken. Houd je vorderingen bij en schrijf op wat je doet met betrekking tot je tijdsplanning, het proces, de inhoud, de methodes die je gebruikt en de keuzes die je maakt. Ook argumenten, ideeën, interpretatiemogelijkheden en terugkoppelingen naar de vraagstelling kun je in je logboek opnemen.

Hoe stel je de hoofdvraag in een onderzoek op? - Chapter 2

Hoe stel je de hoofdvraag in een onderzoek op? - Chapter 2

 

Onderzoek en hoofdvraag

 

De hoofdvraag (probleemstelling) is de centrale vraag die een onderzoeker in zijn onderzoek probeert te beantwoorden. Vaak wordt deze hoofdvraag gedurende een onderzoek meermaals bijgesteld.

Het doen van onderzoek begint met het formuleren van zo’n hoofdvraag. Er bestaan twee soorten onderzoek: praktijkgericht (gericht op praktisch nut en praktische toepasbaarheid en meestal voor een bedrijf of organisatie) en fundamenteel (gericht op het toetsen of verder ontwikkelen ven theoretische kennis en meestal zonder externe belanghebbende) onderzoek. Echter, deze tweedeling is niet absoluut en niet zwart-wit; het onderscheid wordt vooral gemaakt op basis van de directe praktische gerichtheid van (praktijk)onderzoek. Deze praktische gerichtheid is terug te zien in de beleidscyclus, die als vertrekpunt de bestaande situatie heeft en als einddoel de gewenste situatie, ofwel de situatie die gewijzigd of verbeterd is na uitvoering van een plan voor wijziging. De cyclus verloopt in vier stappen, namelijk het in kaart brengen van de situatie (beeldvorming), het onderzoeken en vaststellen van de oorzaken, het bedenken van mogelijke oplossingen en de uitvoering van de oplossing die gekozen wordt met een uitvoeringsplan.

De hoofdvraag heeft vóór het onderzoek als functie het structureren van het onderzoek en na het onderzoek als functie het sturen van de verwachting van de lezer. Zo geeft de hoofdvraag voor het onderzoek houvast,

  • Door aan te geven wat er precies wel en niet onderzocht wordt;

  • Door duidelijk te naken, welke informatie er precies nodig is om tot een antwoord op die hoofdvraag te komen;

  • Door in een vroeg stadium de mogelijkheid van het ontwerpen van een gedetailleerde rapportindeling te bieden.

Ook biedt de formulering van de probleemstelling de mogelijkheid om aan te geven, of het onderzoek beperkt blijft tot het verzamelen van informatie of ook een analyse moet geven, adviezen moet opleveren, een oordeel aannemelijk moet maken of een handboek of draaiboek uitwerken. Daarbij is het intrinsieke doel van onderzoek datgene, wat je met wilt bereiken (bijvoorbeeld beeldvorming, analyse of oordeel) en het extrinsieke doel datgene, wat je door je onderzoek wilt bereiken (bijvoorbeeld het signaleren van misstanden of het verhogen van tevredenheid).

Verder heeft de hoofdvraag bij het schrijven van het rapport na uitvoering van het onderzoek ook als functie, richting te geven aan de verwachtingen van de lezer. In de inleiding van het rapport moet immers aan de lezer worden duidelijk gemaakt, welke hoofdvraag er in het rapport wordt beantwoord.

Welke soorten hoofdvragen zijn er?

Met zijn onderzoek heeft de onderzoeker vier globale of intrinsieke doelen, die overeenkomen met de vier segmenten van de beleidscyclus (probleem, oorzaken, oplossingen en uitvoering):

  1. Het geven van informatie, segment ‘probleem’ in de beleidscyclus;

  2. Het geven van een verklaring, segment ‘oorzaak’ in de beleidscyclus;

  3. Het geven van advies, segment ‘oplossingen’ in de beleidscyclus;

  4. Het geven van een uitwerking, segment ‘uitvoering’ in de beleidscyclus;

(5 Het geven van een oordeel, niet specifiek gekoppeld aan de één van de segmenten van de beleidscyclus).

Bij deze doelen horen steeds specifieke hoofdvragen:

  • Beeldvormend of diagnostisch onderzoek heeft als doel informatie te geven of in te gaan op de stand van zaken. De hoofdvragen hierbij hebben dus als doel, een beeld te schetsen van een bepaalde situatie of ontwikkeling. Beeldvormend onderzoek wordt soms ook gebruikt voor het doen van voorspellingen. Daarom zijn er twee subtypes van beeldvormend onderzoek:

  1. Onderzoek, louter voor beeldvorming, waarbij het alleen gaat om het verzamelen en ordenen van data, bijvoorbeeld marktverkenningen;

  2. Onderzoek met het doel, prognoses te maken, zoals marktverkenningen, die uitmonden in een prognose van de marktontwikkelingen.

  • Verklaringsgericht (analyserend) onderzoek heeft als doel, een stand van zaken te inventariseren. De hoofdvraag bij dit type onderzoek luidt dan ook “Wat is de verklaring voor het onderzochte verschijnsel?” Aan de hand van de vastgestelde oorzaken van een probleem kan dan worden gezocht naar oplossingen. Meestal kunnen oorzakelijke verbanden moeilijk met zekerheid worden gesteld en alleen aannemelijk gemaakt worden.

  • Adviesgericht of beleidsbepalend onderzoek heeft als doel, het veranderen van een situatie naar aanleiding van een bestaand of een komend probleem of van een kans die voorbijkomt. De hoofdvraag bij dit type onderzoek luidt dus “Wat kan of moet er verbeterd of veranderd worden?”. De formulering van de hoofdvraag is als-het-ware partijdiger geworden. In het taalgebruik van adviesgerichte hoofdvragen zijn vaak formuleringen als ‘moeten’, ‘kunnen’ en ‘dienen’ te zien.

  • Uitvoeringsgericht onderzoek heeft als doel, het opstellen van een stappenplan of een draaiboek. De hoofdvraag bij dit onderzoekstype luidt dan ook “Hoe gaan we iets aanpakken of invulling geven?”. Qua taalgebruik wordt de onderzoeksvraag bij dit type onderzoek vaak als instructie geformuleerd.

  • Evaluatief onderzoek heeft als hoofdvraag de vraag “Wat is het eigen oordeel over het onderwerp?”. Dit type hoofdvraag kan vaak worden gekoppeld aan de voorgaande types hoofdvragen.

De resultaten van dit soort onderzoek, oordelen en evaluaties, vormen de smeerolie om van de ene fase in de beleidscyclus naar de andere te komen. Zo geven de resultaten van beeldvormend onderzoek aanleiding tot verklaringsgericht onderzoek, ofwel roepen gevonden oorzaken de vraag op, wat de belangrijkste oorzaken dan wel zijn, roept onderzoek naar oorzaken de vraag naar een oordeel over die oorzaken op en roept adviesgericht onderzoek de vraag naar onderzoek van de beste oplossing op. Qua taalgebruik kan het antwoord op een evaluatieve hoofdvraag op twee manieren worden, namelijk in absolute (‘goed/slecht’, ‘gunstig/ongunstig’) of in relatieve termen (‘beter/slechter’, ongunstiger’). In evaluatieve hoofdvragen worden in ieder geval vaak begrippen gebruikt, die ‘waarderend’ zijn.

Delen van een hoofdvraag

De hoofdvraag bevat niet alleen een kernachtige formulering van die hoofdvraag, maar ook de elementen doel- of vraagstelling, optiek, begripsomschrijving en de deelvragen. Daarbij kan de hoofdvraag het beste ook echt als vraag worden geformuleerd. Hierdoor wordt de lezer namelijk geprikkeld, om te bedenken wat hij al weet over het onderwerp en worden er mogelijke antwoorden opgeroepen, al voor het onderzoek. Aan de hand van die antwoorden kan al goed een indeling ontworpen worden voor het te schrijven rapport.

De hoofdvraag hoeft overigens niet uit een enkele vraag te bestaan, maar kan geleed zijn. Ook kan de hoofdvraag beter niet als ja/nee-vraag geformuleerd worden, omdat zo’n vraag geen stimulerend effect heeft. De hoofdvraag wordt ook het best zo geformuleerd, dat het vraagtype (beeldvormend, verklaringsgericht, adviesgericht, uitvoeringsgericht of evaluatief) duidelijk herkenbaar is.

In de literatuur wordt er een onderscheid gemaakt tussen de doelstelling en de vraagstelling van een onderzoek. Daarbij geeft de doelstelling antwoord op de vraag, waarom het onderzoek wordt uitgevoerd en de vraagstelling op de vaag, wat er echt onderzocht wordt. Bij een goede hoofdvraag zijn zowel de doelstelling als de vraagstelling duidelijk. In de praktijk is er meestal echter maar één van de twee zichtbaar in de kernformulering en is de andere beschreven in de toelichting bij de hoofdvraag. Daarbij kan het zijn, dat de vraagstelling duidelijk is en de doelstelling nog moet worden toegelicht (het wat van het onderzoek kan eenvoudig voorspeld worden en het waarom is minder duidelijk) of dat de doelstelling duidelijk is, maar dat de vraagstelling nog moet worden toegelicht (het waarom van het onderzoek is duidelijk, het wat moet worden toegelicht met een lijstje deelvragen).

Bij praktijkgericht onderzoek is het van belang, om aan te geven, vanuit welke optiek de onderzoeksvraag geformuleerd is, ofwel een concrete opdrachtgever of een denkbare opdrachtgever. Ook bij ‘vrij’ onderzoek kan het best een zo concreet mogelijke optiek worden gekozen. Dat heeft als voordelen, dat

  • Het meer duidelijkheid geeft over het onderzoeksdoel;

  • Het duidelijk maakt, wie de beoogde lezers van het rapport zijn;

  • Het het gemakkelijker maakt, om een voor de lezer duidelijke strcutuur te ontwerpen voor het rapport;

  • Het zorgt voor meer efficiency bij de uitvoering van het onderzoek.

Daarbij is meestal de optiek, van waaruit het onderzoek gedaan wordt gelijk aan de optiek van de opdrachtgever, maar soms (zoals bij een afstudeerscriptie) is dat niet het geval en is er sprake van een dubbel publiek. Uit de hoofdvraag of de toelichting daarop moet altijd blijken, voor wie het onderzoek van belang is. In de toelichting op een kort geformuleerde hoofdvraag past ook nog een nadere operationalisering van de onderzoeksvraag, die altijd tweeledig is:

  • Het omschrijven van de in de hoofdvraag gebruikte begrippen;

  • Het verder uitwerken van de hoofdvraag in deelvragen.

Fouten bij het vormgeven van de hoofdvraag

Bij het zoeken naar of opstellen van de hoofdvraag worden een aantal fouten geregeld gemaakt:

  • Er wordt gekozen voor een te weinig gerichte hoofdvraag. Dit kan worden opgelost, door een concrete onderzoeksvraag te formuleren, waaruit blijkt, of het onderzoek bedoeld is om informatie te verschaffen, te analyseren, te adviseren of te evalueren en door de optiek van onderzoek te bepalen.

  • Er wordt gekozen voor een te ruime hoofdvraag. Om te bepalen, dat een hoofdvraag werkelijk te ruim is, moet de onderzoeksopzet zo concreet mogelijk worden gemaakt door het formuleren van deelvragen en een planning. Dit probleem kan worden opgelost, door de hoofdvraag in te perken.

  • Er ontbreekt een doelstelling in het onderzoek. Het onderzoek heeft geen relatie met de wereld eromheen. Dit kan worden opgelost, door het formuleren van en het gericht blijven op een uiteindelijk doel van het onderzoek.

  • Er wordt gekozen voor een onduidelijke vraagstelling. Dit kan worden opgelost, door na te gaan, of de formulering van de hoofdvraag wel duidelijk aangeeft, welk type antwoord hierop gezocht wordt.

  • Er is geen optiek gekozen voor het onderzoek. Wanneer er geen onderscheid wordt gemaakt tussen relevante en irrelevante informatie, blijft een rapport genmakkelijk steken in algemeenheden. Dit kan worden opgelost, door in het rapport een concrete organisatie te noemen.

  • De oplossing wordt gekozen zonder eerst een goede analyse vooraf te maken. Vanwege te veel denken aan de oplossing wordt er te weinig aandacht besteed aan de analyse van het werkelijke, geconstateerde probleem. Dit blijkt vaak op de lange termijn een probleem. Dit probleem kan worden opgelost door goed te kijken naar de echte oorzaken alvorens te beginnen aan de uitvoering van de oplossing.

  • Het antwoord dat op de hoofdvraag wordt gegeven sluit niet goed aan bij de inleiding. Dit kan worden nagegaan, door tijdens het onderzoek regelmatig de houdbaarheid en juistheid van de hoofdvraag te controleren en steeds na te gaan, of de conclusies daadwerkelijk de hoofdvraag beantwoorden.

  • Het rapport is te veel beeldvormend en te weinig adviesgericht of evaluatief. Dit kan worden opgelost, door steeds na te gaan, of alle informatie een zinvolle bijdrage levert aan het einderesultaat.

    Onderzoek doen - Ontwerpfase - Hoe baken je onderzoek af? (3)

    Onderzoek doen - Ontwerpfase - Hoe baken je onderzoek af? (3)

    De ontwerpfase is op te delen in verschillende subfasen:

    1. Oriënteren: van idee naar onderwerp;

    2. Omschrijven: probleemomschrijving en onderzoeksvragen;

    3. Vaststellen: onderzoekstype en onderzoeksmethoden vastleggen;

    4. Plannen: het onderzoek plannen en de rapportage.

    Subfasen van de ontwerpfase

    In de praktijk volgen deze fasen elkaar overigens niet altijd chronologisch op, meestal lopen ze door elkaar. Wel is het belangrijk dat de afbakening voor de dataverzameling vaststaat en dat de dataverzameling compleet is voor met de analyse gestart wordt. Verslaglegging vindt parallel plaats aan de uitvoer van het onderzoek.

    Tijdens het oriënteren op het onderwerp van je onderzoek heb je het globale onderwerp teruggebracht tot één kernprobleem, dat in een aantal woorden of een zin is samen te vatten. Met de informatie die je hebt verzameld tijdens het oriënteren in je vooronderzoek kun je nu zelf in je eigen onderzoek aan de slag gaan.

    Om tot de probleembeschrijving te komen kun je gebruikmaken van de 5W’s+H-formule (Wat? Wie? Wanneer? Waarom? Waar? + Hoe?). Nog makkelijker te onthouden zijn de 6 W’s:

    • Wat is het probleem?

    • Wie heeft het probleem?

    • Wanneer is het probleem ontstaan?

    • Waarom is het een probleem?

    • Waar doet het probleem zich voor?

    • Wat is de aanleiding?

    Probleemomschrijving

    De probleemomschrijving bestaat uit twee delen: de doelstelling van het onderzoek en de probleemstelling, ook wel de centrale vraagstelling of hoofdvraag genoemd. Omdat er vele vragen worden gesteld gedurende het onderzoek is het het duidelijkst om te spreken van probleemstelling als je naar de hoofdvraag refereert.

    Doel- en probleemstelling

    In de doelstelling beschrijf je de redenen om het onderzoek uit te voeren. Dit kunnen zowel fundamentele doelen als de doelen van je opdrachtgever zijn. Een doelstelling bestaat uit: een centrale formulering, de aanduiding van het onderzoekstype, de aanduiding van de relevantie en vermelding van de doelen en wensen van de opdrachtgever.

    Een goede probleemstelling voldoet aan de volgende voorwaarden: 1) samenhang met de doelstelling, 2) opgesplitst in deelvragen, 3) specifieke onderzoeksvragen, en 4) relatie met de verwachtingen. Daarnaast moet de probleemstelling volledig en doelvrij zijn. Met doelvrij wordt bedoeld dat de probleemstelling onafhankelijk en objectief moet zijn.

    Een goede probleemstelling is in vraagvorm opgezet. De vraag bevat de volgende onderdelen: welke kennis, over wie, over welke periode, en bevat de belangrijkste begrippen. Er zijn verschillende vraagtypen. Afhankelijk van de probleemstelling wil je iets beschrijven, definiëren, verklaren, voorspellen, vergelijken, evalueren, voorschrijven of een ontwikkeling volgen. Meestal is de probleemstelling een vrij lange zin, omdat er meerdere vraagtypen in gevat moeten worden. Een probleemstelling bestaat vaak uit een hoofdzin (bijvoorbeeld de beschrijvende vraag), en een bijzin (bijvoorbeeld de verklarende vraag). Een simpel voorbeeld is: Welke invloed heeft X op Y, en hoe is deze invloed te verklaren?

    Vanuit een brede, algemene probleemstelling kan worden toegewerkt naar specifieke deelvragen door de centrale vraag op te splitsen naar een aantal aspecten, zoals doelgroep, eenheden, onderwerpen. Verschuren en Doorewaard (1998 in Verhoeven, 2010, p. 74) noemen dit ‘rafelen en rasteren’. Een handig instrument om dit te doen is het maken van boomdiagram, waarbij je de centrale vraag steeds verder opsplitst, en daardoor specifiekere vragen creëert.

    Na het bepalen van de doelstelling, probleemstelling en specifieke deelvragen is het van belang om de begrippen die centraal staan in het onderzoek te definiëren. Het definiëren en afbakenen van begrippen is van belang om een aantal redenen: de betekenis van het begrip is helder, de grenzen van je onderzoek – wat je wel en niet onderzoekt – zijn duidelijk, het geeft duidelijkheid over welke informatie verzameld moet worden in het onderzoek. Definities kunnen uit wetenschappelijke literatuur overgenomen worden, maar kun je ook speciaal voor je eigen onderzoek opstellen. Dit zijn zogenaamde stipulatieve definities en nemen vaak de volgende vorm aan: ‘In dit onderzoek wordt onder begrip X verstaan ...’.

    In de probleemstelling presenteer je het domein van je onderzoek; waarover je uitspraken gaat doen, alsmede de bewering; welke uitspraken je doet. Terugkomend op de vraag hierboven is Y het domein, en de invloed van X de bewering.

    Hypothese

    De verwachting dat X een invloed zal hebben op Y heet een hypothese. In een hypothese beschrijf je de verwachtingen die je hebt als je aan het onderzoek begint. Deze hypothesen komen niet uit de lucht vallen; je baseert ze op argumenten uit de literatuur. Hypothesen zijn toetsbare uitspraken. Je toetst ze door middel van kwantitatieve analyses van de data die je binnen je steekproef verzamelt. Als je zeker bent dat de resultaten geldig zijn voor je steekproef (significantie; meestal 95% zekerheid) dan kun je de uitspraken ook voor je populatie doen. Hier wordt later nog uitgebreid op ingegaan. Een hypothese stel je meestal op in twee delen: de nulhypothese (je verwachting) en de tegenhanger. Bijvoorbeeld H0: X heeft een invloed op Y; H1: X heeft geen invloed op Y.

    Onderzoeksmodel

    De verwachte uitkomsten van je onderzoek kun je ook samenvatten in een model. In zo’n model geef je aan welke relaties je verwacht tussen de begrippen. Dit kunnen zowel tweezijdige relaties (pijlpunten in beide richtingen) als eenzijdige relaties (pijlpunt in een richting) zijn. Een eenzijdige relatie wordt ook wel een causale relatie genoemd; een oorzaak-gevolg relatie: X - Y. Modelbouw is vooral bij fundamenteel onderzoek van groot belang, maar kan ook van pas komen tijdens praktijkgericht onderzoek. Dit soort modellen worden ook wel een causaal model, of conceptueel model genoemd.

    De laatste stap in de ontwerpfase is het samenstellen van een onderzoeksplan. De keuze voor een bepaald onderzoeksontwerp hangt af van een aantal keuzes. Er zijn zowel theoretische als praktische overwegingen. Theoretische overwegingen zijn: kennis over een bepaalde methode, vaardigheid in een bepaalde methode, opvattingen over onderzoek (welke stroming van onderzoek), cross-sectionaal onderzoek (op één moment in de tijd) of longitudinaal onderzoek (op meerdere momenten herhaald). Praktische overwegingen zijn: hoeveel tijd er beschikbaar is, hoeveel geld er beschikbaar is, welke onderzoekseenheden beschikbaar zijn, welke mogelijkheden en beperkingen de onderzoeker heeft. Naar aanleiding van de probleemstelling is het meestal al duidelijk welke dataverzamelingsmethode gebruikt kan worden.

    Onderzoeksplan

    Een onderzoeksplan bestaat uit de volgende onderdelen:

    • Aanleiding voor het onderzoek

    • Probleemstelling

    • Doelstelling

    • Hypothesen en model

    • Onderzoeksontwerp en verantwoording

    • Tijdsplanning

    • Literatuurlijst

    Tijdens het ontwerp van je onderzoek hou je goed in de gaten of je wel op de juiste weg bent. Zo ja, dan ga je door. Zo nee, dan ga je terug en maak je nieuwe keuzes. Met andere woorden, onderzoeksontwerp is een iteratief proces; een herhalingsproces.

    Als je bepaald hebt uit welke onderdelen en activiteiten je onderzoek bestaat kun je deze gaan koppelen aan een tijdsplanning. Om een tijdsplanning te maken kijk je uit welke onderdelen je onderzoek bestaat, in welke volgorde je deze moet uitvoeren, welke prioriteit de onderdelen hebben, welke deadlines al vaststaan en op welke deadlines je invloed hebt. Aan de hand van deze factoren maak je een indeling. Vergeet niet ook wat vrije ruimte in te plannen, voor eventuele uitloop of andere onverwachte zaken.

    Tijdsplanning

    Je tijdsplanning kun je makkelijk invoeren in programma’s zoals MS Project en Excel. Je vult dan bijvoorbeeld de verschillende onderdelen en taken in de eerste kolom in, en zet de tijd uit op de horizontale as. Dit document wordt ook wel je logboek genoemd. Omdat je tijdens het maken van tijdsplanning moet nadenken over de structuur van je onderzoeksverslag kun je alvast een eerste versie van de inhoudsopgave in elkaar zetten.

    Ook maak je een raming van de kosten: je stelt een begroting op. Het beschikbare budget hangt van veel factoren af, maar ga in deze fase in elk geval na welk bedrag beschikbaar is en of er een maximum besteedbaar bedrag is vastgesteld. Ook kun je een schatting maken van de kosten die je denkt te gaan maken. Denk hierbij aan personele kosten, kosten van drukwerk, porto, zaalhuur, etc.

    Onderzoeksrapportage

    Aan de rapportage van je onderzoek werk je gedurende het hele onderzoekstraject. In deze fase wordt in ieder geval het onderzoeksvoorstel en een eerste opzet voor het onderzoeksontwerp op papier gezet, en maak je een raamwerk voor je onderzoeksverslag aan de hand van de inhoudsopgave. Ook houd je zaken bij in een logboek, waar je belangrijke dingen in opneemt aan de hand van je tijdsplanning.

    Onderzoeksvoorstel

    Je onderzoeksvoorstel wordt beoordeeld door je docent, je opdrachtgever of collega-onderzoekers. Beoordeling door collega’s wordt ook wel peer assessment of peer examination genoemd. Er wordt beoordeeld of de onderdelen van je onderzoeksvoorstel aanwezig zijn, voldoende duidelijk zijn en logisch op elkaar volgen.

    Welke soorten onderzoek zijn er? - Chapter 2

    Welke soorten onderzoek zijn er? - Chapter 2

    Kernpunten

    Onderzoek onderscheidt twee vormen: Fundamenteel onderzoek dat zich kort gezegd richt op uitbreiding van kennis, terwijl praktijkgericht onderzoek is bedoeld om oplossingen te bieden voor een praktijkgericht probleem. Wetenschap houdt zich aan een bepaalde systematiek en logica, welke hier weergegeven worden in de empirische cyclus. Belangrijke begrippen zijn: exploratie, inductie, deductie, hypothesen, toetsing. Kerndoelen:

    • Onderscheiden van fundamenteel en praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek.

    • Kennen van verschillende stadia in de empirische cyclus en de mogelijkheid tot reproductie hiervan.

    • Het in eigen woorden beschrijven van inductie en deductie.

    • Het belang van hypothesen in wetenschappelijk onderzoek.

    • Kennis over de mogelijkheid van wetenschap in ondersteuning van beleidsvorming in beleid en professionele praktijk.

    2.1. Kennis en praktische problemen

    Vaak levert onderzoek nieuwe vragen op, vinden onderzoekers hiaten in ander onderzoek of heeft dit onderzoek te weinig antwoorden geleverd. Er ontstaat een kennisprobleem. Fundamenteel onderzoek houdt zich bezig met het ontwikkelen van hypothesen, theorieën en de toetsing hiervan. De antwoorden leveren theoretische kennisvermeerdering op en lost dus het kennisprobleem op. Praktijkproblemen daarentegen ontstaan buiten de wetenschap om, wanneer personen, groepen of bedrijven bijvoorbeeld ergens tegen aan lopen. Hier steekt praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek de kop op, zij doet onderzoek naar ontwikkeling, uitvoering, evaluatie van oplossingen voor prakrijkproblematiek. Ook hier is sprake van uitbreiding van kennis, maar in dit geval is het praktische kennis die beleidsmakers en professionals direct helpen bij besluitvorming. Vaak kan praktijkgericht onderzoek niet wetenschappelijk worden genoemd omdat het nauwelijks theorievorming bevat, tevens weinig systematiek, moet het snel gebeuren en maakt het gebruik van niet wetenschappelijke normen, maar veelal die van de opdrachtgever of beroepsgroep. Praktijkgericht onderzoek dat niet voldoet aan de wetenschappelijke normen van methodologie wordt dan ook praktijkgericht niet-wetenschappelijk onderzoek genoemd. Bijna elk onderzoek heeft te maken met zowel praktijkproblemen als met kennisproblemen, toch moet de onderzoeker duidelijk kunnen maken wat het primaire doel is.

    Type onderzoek

    Fundamenteel wetenschappelijk onderzoek

    Praktijkgericht niet-wetenschappelijk onderzoek

    Praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek

    Hoofddoel

    Kennisvermeerdering in verlengde van theorie

    Ondersteuning van besluitvorming

    Kennis voor besluitvorming

    Richtinggevende regels en normen

    Wetenschappelijke normen.

    Praktijknormen (van opdrachtgever/ beroepsgroep)

    Praktijknormen en wetenschappelijke normen

    Resultaten

    Generalisering op basis van theorie

    Eigen praktijksituatie

    Eigen praktijksituatie en eventueel generalisering naar andere praktijksituaties

    2.2. Empirische cyclus voor fundamenteel onderzoek

    De verschillende stappen in het onderzoeksproces staan op logische volgorde, samengevat in de empirische cyclus van De Groot 1971. Dit is een theoretisch of methodologisch model van wetenschappelijk onderzoek, ideologisch opgesteld. Theorie is hier een centraal begrip. De volgorde is als volgt:

    • Observatie

    • Inductie

    • ((Theorie) deze staat niet in het boek maar wordt over het algemeen geplaatst tussen inductie en deductie.)

    • Deductie

    • Toetsing

    • Evaluatie

    • Observatie; nadat de cyclus afgerond is volgt vaak weer een nieuwe cyclus. Dit omdat een goed onderzoek altijd nieuwe vragen oplevert. Dit wordt verderop uitgewerkt.

    Observatie

    Voor de verzameling van onderzoeksmaterie is observatie van belang. Deze observatie dient ertoe duidelijk te krijgen welke kennis al aanwezig is, of en welke hiaten daar in zitten, en te kijken of deze kennis toereikend is om de onderzoeksvraag te antwoorden. Dit is vaak niet zo, er ontstaat dus een kennisprobleem. Om te weten welke kennis er allemaal aanwezig is, hoe andere onderzoekers tegen het probleem aan kijken en om de onderzoeksopzet en zijn probleemstelling duidelijk te krijgen is systematisch literatuuronderzoek de belangrijkste bron. Na formulering van het kennisprobleem is het duidelijk welke fasen van de empirische cyclus zullen volgen. Wanneer veel kennis ontbrekend blijkt te zijn en een goede, complete theorie mist noemt men het een explorerend onderzoek. In dit geval komt het neer op de eerste fasen van de cyclus tot er met de theorieformulering. Wanneer de onderzoeker bestaande kennis en een daarbij behorende theorie wil toetsen noemt men het een toetsend onderzoek. Dit omvat theorie tot en met evaluatie, de laatste fasen van de cyclus.

    Inductie

    Inductie is zoals weergegeven in de opsomming de tweede fase van de empirische cyclus. Hierin worden belangrijke fenomenen vastgesteld en benoemd. Op basis van hun ervaring en aanwezige kennis construeren onderzoekers een onderbouwde verwachting weergegeven in mogelijke empirische regelmatigheden en verbanden, een educated quess. Deze educated guess is de basis voor de te onderzoeken hypothesen. Om de genoemde verbanden te vinden wordt aan de hand van gedane observaties een te veralgemeniseren uitspraak gedaan. Door dit te doen voor verder onderzoek te doen heet inductie. Er wordt als het ware gegokt met enige voorkennis. In de empirische cyclus spreken we nu van bij de veronderstelling of de exploratieve hypothese, dit omdat de werkelijke verklaring van de theorie nog gevonden moet worden. Inductie van een dergelijke hypothese betekent de start van de zoektocht naar de verklaring of interpretatie van een theorie. Omdat een theorie centraal staat in de empirische cyclus heb ik hem bij de opsomming gevoegd. In de eerste fasen van de empirische cyclus, observatie en inductie, is men nog op zoek naar een theorie. In de laatste fasen, deductie, toetsing en evaluatie, beoordeelt men de gevonden theorie. Een theorie staat voor samenhangende uitspraken waarmee wetmatigheden beschreven, uitgelegd en voorspeld kúnnen worden. Omdat er vaak meerdere verklaringen mogelijk zijn voor fenomenen kiezen onderzoekers bij de uitwerking van theorieën de meest waarschijnlijke. Het afwegen van verklaringen is een belangrijk kenmerk voor exploratief onderzoek waarin de theorie nog gevonden moet worden of nog niet is getoetst.

    Deductie

    Om tot een hypothese te komen redeneert men van een algemene uitspraak naar het specifieke. Dit noemt men deductie. Deductie is dus de tegenhanger van inductie. Een hypothese is hierbij de verwachtte waar te nemen feiten. (Hoe tot hypothesen toe geredeneerd wordt, wordt verder uitgelegd in het volgende hoofdstuk.) Zoals gezegd is het doel van een theorie; verklaren. Deze verklaring wordt getracht te vinden door naar de oorzaak van fenomenen te zoeken. 1Welke hypothesen en aannames afgeleid worden uit de theorie is afhankelijk van het gekozen vertrekpunt voor het onderzoek.

    Toetsing van hypothesen

    Hypothesen zijn relevante criteria om de gestelde theorieën te kunnen testen. De toetsing gebeurt door de uitkomsten na analyse van empirische data tegenover de hypothese te zetten en met elkaar te vergelijken. Wanneer de hypothese geverifieerd is door uitkomsten van data analyse, is de hypothese bevestigd, en dus waarschijnlijk. (let op: na verificatie is het nog steeds niet zeker of de hypothese klopt.) Wanneer de hypothese gefalsifieerd wordt, wordt deze verworpen of opnieuw geformuleerd. Verificatie en falsificatie worden in een later hoofdstuk verder uitgewerkt. De ervaring heeft geleerd dat veel onderzoekers vrijwel nooit na falsificatie hun gehele theorie verwerpen, maar altijd proberen te redden wat er te redden valt, door aanpassingen aan te brengen in de theorie.

    Evaluatie

    Aangekomen bij de laatste fase van de cyclus wordt de grote vraag beantwoord: is het kennisprobleem opgelost? Dit kan er toe leiden, indien het kennisprobleem nog in enige mate aanwezig is, om de empirische cyclus, al dan niet geheel, opnieuw te doorlopen. Zo kan opnieuw begonnen worden met observaties, maar wanneer de verbanden en regelmatigheden wel lijken te kloppen en de antwoorden alleen maar nieuwe vragen hebben opgeleverd kan men er ook voor kiezen enkel te exploreren naar verdere verklaringen van de gevonden wetmatigheden. Wat ook kan is dat de overtuiging leeft dat niet de theorie onjuist is, maar in de gedane veronderstellingen een fout zit. In sum: er bestaan verschillende redenen voor het niet oplossen van kennisproblemen.

    • Afstappen van theorie omdat er betere verklaringen voor gevonden data zijn.

    • Onjuiste uitvoering van onderzoek.

    • Verdere uitwerking van de theorie is noodzakelijk.

    Ook kan het zijn dat andere verklaringen mogelijk zijn voor de theorie. Deze dienen dan los van elkaar op empirische gronden uitgesloten te worden om de bestaande theorie te bevestigen, of er wordt veronderstelt dat er verder onderzoek nodig is om deze alternatieven uit te sluiten.

    Praktisch Wetenschappelijk onderzoek

    Zoals vermeld bestaat het doel van praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek uit het bevorderen van het maken van beslissingen. Vaak worden bestaande, reeds geteste, theorieën gebruikt, zelden wordt een eigen theorie ontwikkeld. Hoe het ook zij: Deze theorie bestaat altijd om een oplossing te bieden voor praktijkproblemen op korte termijn. De opdrachtgevers zijn vaak de belanghebbenden bij het onderzoek.

    Ook binnen praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek doorloopt men niet alle fasen in de cyclus, en onderzoeken ze dus bijna nooit alle fasen van besluitvorming tegelijkertijd. Veelal richt men zich met name op probleemanalyse, vaststelling van praktijkproblemen, of met interventie en evaluatie.

    Formuleren praktijkprobleem

    Praktijkproblemen komen vaak uit praktijksituaties van niet-wetenschappers, en zijn de aanleiding tot praktisch wetenschappelijk onderzoek. De probleemstelling is niet alleen in het belang van de onderzoekers, maar ook van de opdrachtgevers en de betrokkenen. Probleemanalyse is vaak essentieel. Verschillende methoden kunnen hiervoor toereikend zijn; interviewen van deskundigen/experts, situatieve observatie, literatuurstudie naar soortgelijke probleemonderzoeken en hun resultaten. Soms is door een dergelijke analyse het probleem al opgelost en is verder onderzoek dus niet meer nodig. In vele gevallen leidt de probleemanalyse vooral tot een duidelijke doel- en vraagstelling. Als dit helder is, kan men bepalen aan welke fase(n) van de besluitvorming het onderzoek kan worden gekoppeld.

    Vaststelling

    Wanneer de onderzoeker de probleemsituatie en zijn oorzaken duidelijk wil hebben is hij bezig met diagnostisch onderzoek. Dit soort onderzoek komt in de praktijk op verschillende manieren voor, zo kan er gekeken worden naar individuele gevallen of juist naar organisaties. Opvallend is dat er analyse van beginsituatie en bestaande oplossingen wordt gedaan. Deze ‘oplossingen’ worden dan onder de loep genomen om te bekijken waarom ze niet toereikend zijn. Het moge duidelijk zijn dat de diagnosticerende fase geldt voor vaststelling en verheldering van het praktijkprobleem om hier vervolgens passende oplossingen voor te vinden. Hier wordt dan ook uitermate goed gekeken naar verschillende factoren van het probleem en hoe goed deze te veranderen zijn. Verandering van factoren is immers van belang om het probleem op te lossen.

    Plan en besluit

    Tijdens de besluitvorming wordt een plan beschreven waarin doel, de bijbehorende middelen en de probleemoplossingen vermeld staan. Het doel en de middelen worden duidelijk na situatieonderzoek en ondervraging van de betrokkenen. Wanneer duidelijk is wat men met het onderzoek wil bereiken volgt een analyse van de middelen. De plannen worden bekritiseerd op effectiviteit en uitvoerbaarheid, uiteraard voordat de daadwerkelijke ingreep plaatsvindt. Omdat dit voor de ingreep gebeurt wordt dit wel ex ante evaluatie genoemd. ( ex ante: van tevoren(Latijn)). Deze analyse vindt plaats omdat de mogelijke effecten en haalbaarheid voor de uitvoering duidelijk moeten zijn. De onderzoeksfragmenten ten behoeve van beoordeling en ondersteuning van de plannen voor besluitvorming heet planevaluatie. Onderzoekers gaan dan na of hun plan wel aansluit bij de diagnose die ze hebben opgesteld over het probleem. Dit vergemakkelijkt het beoordelen van de plannen op mogelijke effectiviteit een aansluiting bij de problemen.

    Ingreep

    Het onderzoek tijdens uitvoering van de plannen, of de ingreep om de problemen aan te pakken, noemt men procesevaluatie. Hierbij worden de invoering van het plan en zijn tussentijdse uitkomsten bekeken. Ook: formatieve evaluatie. Bij het eerdergenoemde actieonderzoek zijn de onderzoekers ook actief bezig met dit proces van verandering. De onderzochten werken mee aan het onderzoeksproces. Bewustwording van het probleem en gezamenlijke verantwoording zijn hierbij vooraanstaande doelen.

    Veranderingen

    In de eindevaluatie wordt bekeken of de ingreep praktisch effectief blijkt. Dit deel van onderzoek wordt product- of uitkomstevaluatie genoemd. Engels: summatieve evaluatie. Evaluatieonderzoek is erg belangrijk binnen de praktijkgerichte wetenschap. Maatregelen moeten geworteld zijn in geldig wetenschappelijk bewijs van effectiviteit, dit noemt men evidence based handelen. De te evalueren uitkomsten worden van tevoren bepaald. Ook is het van belang zo veel mogelijk na te gaan of de gedane veronderstellingen vanuit de theorie kloppen. Fundamenteel en praktijkgericht onderzoek zijn niet zo hermetisch van elkaar gescheiden als het voorgaande schrijven doet voorkomen. Op termijn heeft bijna elk fundamenteel onderzoek praktische gevolgen en bij praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek worden ook theorieën ontwikkeld en gebruikt. Het belangrijkste onderscheid is dat de uitkomsten van praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek een direct (positief) gevolg hebben voor de betrokkene. De ontwikkeling van een theorie is niet het voornaamste streven van het onderzoek, maar wel een bijkomend streven.

    Hoe komt een literatuuroverzicht tot stand? - Chapter 3 (3)
    Wat houdt een kwalitatief onderzoeksontwerp in? - Chapter 2

    Wat houdt een kwalitatief onderzoeksontwerp in? - Chapter 2

    Het is voor onderzoekers moeilijk om een balans te vinden tussen hun voorbereidingen, het (onderzoeks)plan en de (uitvoerings)praktijk. Een plan geeft handvatten, een houvast, maar dit mag er niet voor zorgen dat het onderzoek niet meer enigszins flexibel is. De flexibele aanpak mag echter niet leiden tot vrijblijvendheid. Dit hoofdstuk biedt aanknopingspunten om met deze tegenstrijdigheid in het ontwerp van een kwalitatief onderzoek project om te gaan.

    Wat zijn de principes van kwalitatief onderzoek? - Chapter 5
    Waaruit bestaan opzet en plan van juridisch onderzoek? - Chapter 4
    Analyse & Onderzoek - van studie naar kennis

      

    5 - Verdieping & Versterking

    5 - Verdieping & Versterking

    • Wat : Meer kennis en vaardigheden in huis halen
    • Hoe: Verdiepen in de achtergronden of de benodigde vaardigheden om je keuzes te maken
    • Content: Meer kennis opdoen en achtergronden opzoeken

    JoHo services bij studies en opleidingen

    JoHo Samenvattingen van wetenschappelijke artikelen

    • Voor je studie zul je een groot aantal (wetenschappelijke) artikelen, vaak via readers, moeten bestuderen. Vaak is de essentie daarvan in enkele alinea's of soms zelfs enkele zinnen weer te geven.
    • De JoHo samenvattingen van artikelen helpen je om deze essentie snel te vinden.
    • Ook na je studie zul je nog geregeld teruggrijpen naar de samenvattingen van artikelen om de laatste ontwikkelingen binnen jouw vakgebied te kunnen volgen.
    Samenvattingen & Studiehulp - FAQ bundel

    Samenvattingen & Studiehulp - FAQ bundel

    Wat zijn JoHo's (samenvattingen & studiehulp)?

    Wat zijn JoHo's (samenvattingen & studiehulp)?

    Boeksamenvattingen

    Samenvattingen van boeken en vakliteratuur

    • Een JoHo samenvatting van een studieboek of vakliteratuur geeft je inzicht in de hoofd- en bijzaken van de meest essentiële en actuele literatuur van je vakgebied.
    • JoHo samenvattingen zijn altijd gebaseerd op de verplichte studiestof en de laatste drukken. Niet voor niets zijn de JoHo samenvattingen al jaren het meest gebruikte hulpmiddel bij de voorbereiding op tentamens!
    • Waar de JoHo samenvattingen oorspronkelijk vooral gebruikt werden door studenten in voorbereiding op hun tentamens, zijn er tegenwoordig steeds meer afstudeerders, scriptieschrijvers, starters en professionals die teruggrijpen op de JoHo's. Zo kunnen zij zich snel in lezen in een bepaald onderwerp, de meeste actuele wetgeving raadplegen of verouderde kennis ophalen.

    BulletPointsamenvattingen

    JoHo samenvattingen in bullets

    • BulletPoint samenvattingen zijn ultrakorte samenvattingen weergegeven in bullets. Het gebruik van BulletPoint samenvattingen is handig als je de belangrijkste punten voor het tentamen nog eens wilt bestuderen of als je snel de kernpunten van een boek wilt doornemen.
    • Je kunt ze in de trein, de UB of waar dan ook op je telefoon, tablet of laptop bekijken.
    • BulletPoints kunnen ook bestaan uit begrippen- en definitielijsten of stampvragen (jezelf overhoren met de stampvragen zorgt ervoor dat je definities en kernbegrippen uit je hoofd kent). Dit is met name een goede manier om multiple choice tentamens voor te bereiden.

    Samenvattingen van wetenschappelijke artikelen

    JoHo Samenvattingen van artikelen en publicaties

    • Voor je studie zul je een groot aantal (wetenschappelijke) artikelen, vaak via readers, moeten bestuderen. Vaak is de essentie daarvan in enkele alinea's of soms zelfs enkele zinnen weer te geven. De JoHo samenvattingen van artikelen helpen je om deze essentie snel te vinden.
    • Ook na je studie zul je nog geregeld teruggrijpen naar de samenvattingen van artikelen om de laatste ontwikkelingen binnen jouw vakgebied te kunnen volgen.

    TentamenTickets

    JoHo TentamenTickets

    • JoHo TentamenTickets bestaan uit korte bullets met vakgerichte tentamentips en voorbeeldvragen, zodat je weet wat en hoe je moet gaan leren en studeren.
    • JoHo TentamenTickets zijn samengesteld uit tips van van ouderejaars studenten die het vak hebben gehaald, repetitoren en ervaren JoHo auteurs.
    • In de JoHo TentamenTickets zijn vaak oude tentamens verwerkt, zodat duidelijk wordt welke onderwerpen geregeld naar voren komen bij tentaminering.

    Tentamenvragen & OefenTentamens

    JoHo's van oude tentamens en oefenmateriaal

    • Het oefenen met tentamenvragen, examens, stampvragen en andere oefenmaterialen zorgt voor extra begrip, test je kennis en geeft inzicht in de wijze waarop een tentamen gaat worden afgenomen.
    • Slimme studenten bekijken eerst een oud tentamen, of zoeken goed uit wat de wijze van tentaminering is, voordat ze gaan studeren. Wat voor vragen worden gesteld? Hoe moeilijk zijn de vragen? Moet je feiten uit je hoofd leren of zijn het meer begripsvragen? Is er veel oefenmateriaal voor handen?
    • Door bij de start van een vak en vlak voor je tentamen veel te oefenen krijg je door waar je eigen struikelpunten zitten en hoe je het beste antwoorden kan geven. Ook door de standaardantwoorden goed te bestuderen krijg je door wat men van jou vraagt op een tentamen.

    Samenvattingen van colleges, werkgroepen & Study Notes

    JoHo's van lessen, werkgroepen en colleges

    • Heb je een college of werkgroep gemist door ziekte, een kater, vertraging met de trein of een onverstaanbare docent, dan kan het handig zijn om college- en werkgroepaantekeningen door te nemen van iemand die vooraan zat en alles goed heeft genoteerd.
    • Door college- of werkgroepaantekeningen te lezen krijg je vaak ook meer inzicht in datgene dat door docenten belangrijk wordt gevonden. Maar let wel goed op: de behandelde stof in de colleges of werkgroepen komt niet altijd of maar gedeeltelijk terug in de tentamens.

    Samenvattingen van arresten

    JoHo's van arresten (jurisprudentie)

    • Studeer je rechten, of krijg je later een functie met juridische aspecten, dan zul je een groot aantal arresten (uitspraken van hogere rechters) tegenkomen en moeten bestuderen. Vaak is de essentie daarvan in enkele alinea's of soms zelfs enkele zinnen weer te geven. De JoHo samenvattingen van jurisprudentie helpen je om deze essentie snel terug te vinden.
    Waar kun je JoHo samenvattingen (JoHo's) vinden of halen en hoe werkt het?

    Waar kun je JoHo samenvattingen (JoHo's) vinden of halen en hoe werkt het?

    Afhalen in de JoHo winkels (support centers)

    Online gebruiken via JoHo.org

    Online gebruiken via JoHo Worldsupporter

    Thuis laten bezorgen

     

    via de JoHo winkels (support centers)

    • Voor het gratis of voordelig afhalen van je samenvattingen, collegeaantekeningen, tentamentickets en bulletpoints.
    • Voor het gratis of voordelig printen van al je studiematerialen.
    • JoHo heeft support centers met winkels in Amsterdam, Den Haag, Groningen, Leiden en Utrecht.

    Hoe werkt het?

    Zoeken

    • Je kunt langskomen tijdens openingstijden van de winkel om je JoHo's (Samenvattingen & Studiehulp) gratis af te halen of te kopen.
    • Er is altijd voorraad en de mogelijkheid om ter plaatse voor jou extra te produceren
    • Wil je weten of een JoHo aanwezig is, dan kun je dat online al zien via de Samenvattingen Shops per studiefase of boek op JoHo.org (zie het 'Leren en studeren menu' op JoHo.org/nl). Per vak staat aangegeven welke JoHo's er op print aangeboden worden en vanaf welke datum deze verwacht zijn.

    Gebruiken

    • Je kunt ter plaatse, of online, donateur of abonnee worden als je de JoHo's met korting wilt kopen of gratis wilt afhalen.
    • Ben je JoHo donateur of abonnee dan kun deels gratis en deels tegen kostprijs je eigen materialen in een JoHo support center komen printen.

    Ontwikkeling

    • De JoHo support centers en winkels zullen de komende jaren steeds meer faciliterende services bieden die jou door je studie helpen, je bijstaan bij je buitenlandse ervaring en je handvatten bieden voor een zinvolle carrière.

    via JoHo.org/nl

    • Voor online toegang tot de JoHo's (Samenvattingen & Studiehulp) die voor jouw studie zijn samengesteld.
    • Voor het checken of je al gratis geprinte materialen kan komen afhalen of kopen.

    Hoe werkt het?

    Zoeken

    • Via de algemene startpagina krijg je een overzicht van alle studies en studiegebieden waar je JoHo's (Samenvattingen & Studiehulp) voor kunt vinden.
    • Via de specifieke Samenvattingen Shop pagina's per studiefase (zie het menu JoHo & Samenvattingen bovenaan) kun je vinden of de JoHo's online en/of op print zijn te verkijgen of af te halen.
    • Voor overige studies en studiegebieden kun je gebruik maken van de specifieke Topics over Kennis & Studiegebieden waar de beste en meest relevante samenvattingen en studiehupmaterialen worden verzameld.
    • Je kunt ook via de zoekvelden zoeken op boektitel of auteur

    Gebruiken

    • Heb je een samenvatting van een studieboek, artikel, of arrest gevonden, dan kan je daar per hoofdstuk gebruik van maken.
    • Alle hoofdstukken zijn gebundeld in 'Bundels'. Je kunt daarmee onderaan een hoofdstuk naar een volgend hoofdstuk navigeren.
    • Voor een groot deel van de studies zal je ook 'Studiebundels' tegenkomen. Hierin zijn alle relevante JoHo's verzameld die betrekking hebben op een specifiek vak, blok of bijvoorbeeld een minor.
    • Bij de online JoHo's staat aangegeven of je JoHo donateur of JoHo abonnee moet worden om er gebruik van te maken.
    • Ben je ingelogd als JoHo donateur of abonnee dan kun je hoofdstukken bewaren, zelf aantekeningen maken bij de hoofdstukken en bijvoorbeeld tentamens oefenen.

    Ontwikkeling

    • Sommige samenvattingen zul je nog in een wat ouder format tegenkomen, deze zullen in de loop der tijd worden geupdated naar de nieuwe stijl.

    via (JoHo) Worldsupporter.org

     

    • Voor online toegang tot gratis samenvattingen en studiehulp die door je medestudenten ter beschikking zijn gesteld of verzameld.
    • Voor online toegang tot donateurs aantekeningen van colleges en werkgroepaantekeningen.
    • Voor online toegang tot donateursbundels met tentamenvragen en oefenvragen.
    • Voor het samenstellen van je eigen lijstjes en bundels met relevante studiehulp.
    • Voor het delen en vinden van relevante en interessante samenvattingen, documenten, aantekeningen, blogs, tickets, films, discussies, events, recepten, bijbanen en meer.

    Hoe werkt het?

    Zoeken

    • Op World Supporter kan je materialen vinden via andere gebruikers met een World Supporter profiel en via studieverenigingen met een World Supporter profiel.
    • Je kunt je favoriete medestudenten volgen die voor jou de beste materialen hebben verzameld, of zelf hebben samengesteld.

    Gebruiken

    • Je maakt je eigen World Supporter profiel.
    • Je maakt je eigen bundels met favoriete materialen.
    • Je geeft commentaren, stelt vragen, of vult zelf aan als je denkt dat er mogelijkheden zijn voor verbetering.

    Ontwikkeling

    • World Supporter is nog volop in ontwikkeling en je zult komend jaar nog veel verbeteringen en vernieuwing tegenkomen.

    Thuis laten bezorgen

    Een groot gedeelte van de JoHo samenvattingen kan je thuis laten bezorgen

    1. Zoek op boektitel of auteur

    2. Ga naar pagina over het betreffende boek of auteur

    3. Volg de link naar de samenvattingenshop of webshop, kijk of er een samenvatting beschikbaar is om per post te laten bezorgen, vul je mandje en reken af met bijvoorbeeld iDEAL. 

    4. Binnen enkele werkdagen ontvang je de samenvatting(en) thuis en kun je beginnen met studeren. -> Let op: indien je de samenvatting snel nodig hebt raden we je aan om, in verband met mogelijke vertraging bij leveringen, de samenvatting online te gebruiken of indien mogelijk af te halen bij een van de JoHo support centers. 

     

    Hoe werkt het op een JoHo Samenvattingen Shop pagina?

    Hoe werkt het op een JoHo Samenvattingen Shop pagina?

    Toolshop voor samenvattingen en studiehulp (Samenvattingen Shops)

    • Samenvattingen Shops zijn overzichtspagina's per studie of studiefase waar je keuzehulp kunt krijgen voor alle JoHo samenvattingen en studiehulpmaterialen, waar je kunt checken of de online en geprinte samenvattingen al aanwezig zijn en waar je geprinte samenvattingen kunt afhalen.

    Hoe werkt het in het kort?

    1. Check de Advies & Assortimentswijzers voor tips bij het vak en overzicht van het aanbod aan samenvattingen en studiehulp
    2. Vind alle samenvattingen, bulletsamenvattingen, tentamentests en -training en extra studiehulp verzameld per Vak- of Boektool

    3. Word JoHo abonnee en studeer online of haal gratis JoHo's af bij de pickup balies of laat ze thuis bezorgen

    4. Bestel online als je nog geen abonnee kunt worden

    Wat vind je in een Samenvattingen Shop?

    • Vakwijzers & Online Studeren

      • In de Advies & Assortimentswijzers vind je tips over het vak, een overzicht van welke JoHo's er voor jou online en geprint zijn of worden verwacht en welke daarvan nuttig, nodig of essentieel zijn.
    • Vaktools & Boektools

      • In de Vak- en Boektools vind je alle samenvattingen, bulletsamenvattingen, tentamentests en -training en extra studiehulp verzameld per vak of boek
      • Als je JoHo abonnee bent en bent ingelogd, kun je op 1 pagina alle samenvattingen en studiehulp per vak of per boek lezen en aantekeningen maken
    • Studiehulp bestellen

      • Onder Studiehulp bestellen vind je een link naar de Printshop of naar een Shopbundel per studiefase waar je gemakkelijk alle (gratis) geprinte samenvattingen kunt bestellen om te komen afhalen of thuis laten bezorgen.

    • Studiesupport & Coaching

      • Onder Studiesupport & Coaching vind je o.a. of er een pickupbalie voor het afhalen van (gratis) geprinte samenvattingen in jouw stad is, samenwerkende partnerverenigingen en de favoriete Study Coach die actief is op JoHo Worldsupporter.

    • Help Desk

    • Aanmelden als JoHo donateur & abonnee

      • Sluit je je bij JoHo aan (voor nog geen 1,50 per maand!) dan kan je het hele jaar door gratis online studeren en minimaal 10 samenvattingen gratis afhalen door sponsoring van JoHo partners. Voor keuzehulp kan je de volgende keuzewijzer JoHo abonnementen lezen: Welk abonnement kies je als je een studie zoekt of gaat studeren?
     

    Footprints & Content bewaren:

    • Heb je gevonden wat je zocht, bewaar dan je gevonden pagina's in je eigen account.
    • Iedereen die is ingelogd als JoHo donateur of abonnee kan onderaan op elke online pagina van de website zien wat zijn favorieten zijn of wat hij of zijn nog moet bestuderen.
    • Deze footprints kan je elke pagina waar je bent achterlaten zodat je de volgende keer weer makkelijk de weg weer terug vindt.

    Niet gevonden wat je zocht?

    • Je kunt onder op elke Samenvattingen Shop gebruik maken van het samenvattingenmenu of via een van de zoekvelden op auteur of titel zoeken.
    • Je kunt ook naar de startpagina van samenvattingen en studiehulpmaterialen gaan.
    • Alle belangrijke studiegebieden hebben eigen verzamelpagina's (Topics) waar je meer kunt vinden over de achtergronden van het vak, samenvattingen van de belangrijkste leerboeken, gerelateerde vacatures, gerelateerde stages in het buitenland en meer handige en nuttige informatie. Je kunt deze verzamelpagina's vinden via de menu's.
    • Je kunt een vraag stellen via de telefoon of het online contactformulier
    Hoe zoek je een samenvatting of studiehulp in een JoHo Samenvattingen Shop?

    Hoe zoek je een samenvatting of studiehulp in een JoHo Samenvattingen Shop?

    Zoek online je samenvatting of studiehulp:

    Check de advies- & assortimentswijzer Zoek in de studiebundel jouw vakinformatie, boeksamenvatting of JoHo studiehulpmiddel Bewaar je gevonden webpagina's op je persoonlijke account

     

    1. Check de advies- of assortimentswijzer voor een overzicht van het assortiment

    • Voor een kort en snel overzicht van de beschikbare samenvattingen & JoHo's kun je de assortimentswijzer per vak of studie gebruiken. Je kunt in de assortimentswijzer zien:

      • of je samenvatting of studiehulpmiddelen online kunt bestuderen, op papier kunt afhalen of thuis kunt laten bezorgen

      • of je kunt kiezen uit verschillende soorten boeksamenvattingen zoals korte (BulletPoint) en lange boeksamenvattingen

      • of er ook tentamenvragen aanwezig zijn om mee te oefenen en bijvoorbeeld aantekeningen van medestudenten

      • of je direct kunt bestellen, langs kunt komen, of online kunt studeren. Staat er nog geen vinkteken () achter een samenvatting dan staat erachter wanneer die wordt verwacht

    • Is er geen advieswijzer? Ga dan direct naar de studiebundels of shopbundels om het assortiment op te zoeken!

     

    2. Zoek in de studie- of shopbundel naar jouw vakinformatie, boeksamenvatting of JoHo studiehulpmiddel

    • In elke Samenvattingen Shop vind je Studiebundels. Dit zijn verzamelde links naar alle samenvattingen, studiehulpmaterialen, keuzehulp en advieswijzers die voor jouw vak of studiefase van belang zijn.

    • In elke Samenvattingen Shop vind je ook Shopbundels: Dit zijn verzamelingen van alle printsamenvattingen die je online kunt bestellen of in de JoHo study support centers kunt afhalen.

    • Hieronder kun je lezen hoe je vakinformatie, collegeaantekeningen, boeksamenvattingen, tentamens, oefenmaterialen, artikelsamenvattingen, arrestsamenvattingen kunt zoeken en vinden.

    2.1. Tips en informatie over je vak of college-aantekeningen zoeken

     

    Assortiment & aanwezigheid checken:

    • In de keuzewijzer voor onderwijs en aantekeningen (vakchapters) vind je alles over het vak, het tentamen, welke online aantekeningen er beschikbaar zijn en/ of een sheetnote met de belangrijkste aandachtspunten bij de colleges.

    Online gebruiken: 

    • Het grootste deel van de JoHo collegeaantekeningen vind je tegenwoordig via het JoHo platform World Supporter. Op World Supporter kan je o.a. collegeaantekeningen delen en vragen stellen aan je medestudenten (Lees meer in de keuzewijzers)

    2.2. Boeksamenvattingen zoeken

     

    Assortiment & aanwezigheid checken:

    • In keuzewijzer voor boeksamenvattingen zie je waar en hoe je uittreksels van de voorgeschreven boeken kunt vinden. Je leest ook meer over de druk, de vorm, de mogelijke alternatieven die je kunt gebruiken en de bijbehorenden tentamen- en oefenvragen die je helpen bij het bestuderen.

    Online gebruiken:

    • In de studiebundels per vak vind je de Abonneebundel met online chaptersamenvattingen. Dit zijn boeksamenvattingen die je per hoofdstuk online kunt bestuderen en die je als JoHo Abonnee direct thuis, in de UB of in de trein kunt gebruiken.

    Geprint afhalen of bestellen:

    • Via de studiebundel kun je de geprinte samenvattingen vinden. Ze staan direct in de bundel of er is een speciale shopbundel waarin ze verzameld zijn. Deze printsamenvattingen zijn gebundelde a4 boekjes die je in een JoHo support center kunt kopen. Je kunt ze ook online bestellen.
    • JoHo abonnnees kunnen vrijwel alle printsamenvattingen gratis afhalen in de JoHo support centers.

    2.3. Tentamens en oefenmaterialen zoeken

     

    Assortiment & aanwezigheid checken:

    • In de keuzewijzers vind je welke tentamenvragen van voorgaande jaren beschikbaar ziJn om mee te oefenen. Ook vind je alternatieve oefenmaterialen en specifieke tentamentips om het tentamen te halen.

    Online gebruiken: 

    • Het grootste deel van de tentamenvragen van voorgaande jaren vind je tegenwoordig via het JoHo platform World Supporter (Lees meer in de keuzewijzers)

    Geprint afhalen of bestellen:

    • Als er ook gebundelde en geprinte tentamen- en oefenvragen te verkrijgen zijn, dan kun je deze via de studiebundel vinden. Deze a4 boekjes kun je in een JoHo study center komen kopen of je kunt ze online bestellen.

    2.4. Artikelsamenvattingen of Arrestsamenvattingen zoeken

     

    Assortiment & aanwezigheid checken:

    • In de keuzewijzer zie je waar en hoe je uittreksels van de voorgeschreven wetenschappelijke artikelen (of arresten) kunt vinden. Je leest daar ook meer over de vorm en de mogelijke alternatieven.

    Online gebruiken:

    • In de keuzewijzer vind je de links naar de online chapters met artikelsamenvattingen.

    Geprint afhalen of bestellen:

    • Als er ook gebundelde en geprinte artikelen of arresten te verkrijgen zijn dan kun je deze via de studiebundel vinden. Deze a4 boekjes kun je in een JoHo study center komen kopen of je kunt ze online bestellen.

    3. Bewaar de pagina's op je eigen account

    • Heb je gevonden wat je zocht, bewaar dan je gevonden pagina's in je eigen account.

    • Iedereen die is ingelogd als JoHo donateur of abonnee kan onderaan op elke online pagina van de website zien wat zijn favorieten zijn of wat hij of zijn nog moet bestuderen.

    • Deze footprints kan je elke pagina waar je bent achterlaten zodat je de volgende keer weer makkelijk de weg weer terug vindt.

    Niet gevonden wat je zocht?

    • Je kunt onder op elke Samenvattingen Shop gebruik maken van het samenvattingenmenu of via het zoekveld op auteur of titel zoeken.

    • Je kunt ook naar de startpagina van samenvattingen en studiehulpmaterialen gaan

    • Alle belangrijke studiegebieden hebben eigen verzamelpagina's (Topics) waar je meer kunt vinden over de achtergronden van het vak, samenvattingen van de belangrijkste leerboeken, gerelateerde vacatures, gerelateerde stages in het buitenland en meer handige en nuttige informatie. Je kunt deze verzamelpagina's vinden via de menu's.

    • Je kunt een vraag stellen via de telefoon of het online contactformulier

    Welke samenvattingen zijn gratis, welke zijn gratis voor JoHo donateurs en abonnees & wat kost het als je geen donateur bent?

    Welke samenvattingen zijn gratis, welke zijn gratis voor JoHo donateurs en abonnees & wat kost het als je geen donateur bent?

    Welke JoHo's (samenvattingen) zijn gratis?

    • Op World Supporter (.org) kun je samenvattingen vinden en gebruiken die door medestudenten gratis zijn geplaatst + JoHo samenvattingen van o.a. oudere drukken

    • Op JoHo.org vind je o.a. alle gecontroleerde en recentere samenvattingen van studieboeken en artikelen

    Welke JoHo's zijn online gratis voor donateurs en abonnees?

    JoHo donateurs 

    • Hebben op JoHo.org online toegang tot de JoHo’s met studievaardigheden (van leren studeren tot scriptiehulp).

    • Hebben op WorldSupporter online toegang tot de JoHo's met college-aantekeningen en oude tentamens.

    JoHo donateurs met een abonnement

    • Kunnen vanaf studieseizoen 2018/19 al hun boeksamenvattingen gratis afhalen in de JoHo winkel (support center) van hun studiestad

    • Hebben op JoHo.org online toegang tot alle JoHo's.

    • Hebben op WorldSupporter online toegang tot de JoHo's met college-aantekeningen en oude tentamens.

    • Heb je een (doorlopende) verzekering via JoHo lopen, dan heb je ook zonder JoHo abonnement toegang tot alle JoHo's.

    Toegang tot JoHo services

    Welke JoHo's zijn op print gratis of voordelig beschikbaar?

    • In de JoHo support centers van Amsterdam, Den Haag, Groningen, Leiden en Utrecht zijn de JoHo's (samenvattingen & studiedhulp) van de onderwijsinstellingen in jouw studiestad af te halen op print (op papier).

    • Ben je JoHo abonnee of JoHo donateur met een doorlopende reis- of zorgverzekering dan kan je al JoHo boeksamenvattingen zonder extra kosten afhalen en zijn de overige JoHo's zeer voordelig verkrijgbaar (50% voordeel)

    • Ben je JoHo donateur dan kan je alle JoHo's die op print aanwezig voordelig afhalen (20% voordeel)

    • JoHo donateur of abonnee worden

    Wat kost een geprinte JoHo als die niet gratis is?

    • Ben je geen JoHo donateur of abonnee dan kost een JoHo je maximaal € 5,-

    Kun je als donateur of abonnee ook online een geprinte JoHo gratis bestellen?

    • Nee, online kun je nog niet de gratis samenvattingen bestellen, wel is al direct je JoHo korting verwerkt als je online een geprinte JoHo bestelt.

    • Als een JoHo online te bestellen is, dan vind je deze in de Samenvattingen Shop en op de pagina's voor je vak of studiefase.

    Is er verschil tussen samenvattingen op print & online?

    • Online vind je in het algemeen samenvattingen van alle hoofdstukken uit een boek, of artikelen uit een reader. In de printversie vind je soms alleen de voorschreven hoofdstukken.

    Hoe weet je of je een JoHo samenvatting al online kunt gebruiken, kunt bestellen of kunt afhalen?

    Hoe weet je of je een JoHo samenvatting al online kunt gebruiken, kunt bestellen of kunt afhalen?

    Hoe check je de status van samenvattingen en studiehulp per vak? 

    • Op de online JoHo Samenvattingen Shop van een studie of studiefase kun je de status van een nieuwe JoHo (samenvatting & studiehulp) vinden via de advies- en assortimentswijzer of via de Mededelingen in de Vak- of Boektools.

     Gepubliceerd 

    • Indien de status op 'Gepubliceerd' staat, is de online samenvatting direct te gebruiken voor JoHo abonnees en is de printsamenvatting direct te bestellen om af te halen of thuis te laten sturen. 

     Verwacht

    • Indien de status op 'Verwacht' staat, betekent dat dat de samenvattingen op dit moment nog geschreven en/ of geredigeerd worden.

    • Indien een samenvatting verwacht wordt, staat er ook altijd een indicatie van de publicatiedatum aangegeven. In de praktijk zijn samenvattingen vaak al eerder gepubliceerd of worden de eerste delen van de samenvatting al eerder gepubliceerd.

     Vertraagd

    • JoHo streeft ernaar om de samenvatting uiterlijk op de verwachte datum beschikbaar te maken, maar het kan uiteraard voorkomen dat daar een wijziging in komt.

    • Auteurs werken vaak onder grote tijdsdruk en in een aantal gevallen is de voorgeschreven literatuur laat bekend. Bij voorbaat dank voor het begrip indien dit in een enkel geval vertraging oplevert. 

     

    Wat zijn de mogelijkheden voor het afhalen van gratis Print samenvattingen? 

    Afhalen bij je studievereniging

    • Per studievereniging kan de werkwijze verschillen en zijn er verschillende tijden waarop het mogelijk is om af te halen 

    • Via de samenvattingen shop van jouw studiefase kun je zien of, hoe en wanneer er afhaalmogelijkheden zijn en je studievereniging zal er zelf ook over communiceren via sociale media en websites. 

    Afhalen bij een JoHo support center

    • Wekelijks zijn er mogelijkheden tot afhalen in een van de JoHo support centers van Den Haag, Leiden en Utrecht. Zie voor de actuele afhaalmomenten de contact met JoHo-pagina 

    • In Den Haag zijn de printsamenvattingen van alle studies en instellingen af te halen, in Leiden en Utrecht alleen van de studies in die stad. 

    WorldSupporter: Wat vind je op JoHo WorldSupporter en hoe maak je er gebruik van?

    WorldSupporter: Wat vind je op JoHo WorldSupporter en hoe maak je er gebruik van?

     

    WorldSupporter website

     

    Het platform 'WorldSupporter'

    • Op het JoHo WorldSupporter platform kan je o.a. internationaal en lokaal samenvattingen delen en ervaringen uitwisselen met je medestudenten. Je vindt er profielen (magazines) van studenten, studentenorganisaties en vele anderen die jou in deze de wereld een handje willen helpen.

    • Via deze profielen delen je medestudenten onder andere hun samenvattingen, oefenmaterialen en aantekeningen.

    • Als je materiaal wilt delen dan kan je dat beschikbaar maken voor iedereen, voor iedereen met een gratis WorldSupporter profiel of voor JoHo donateurs

    • Het grootste deel van de JoHo oefenmaterialen en aantekeningen vind je tegenwoordig ook op WorldSupporter

    Hoe maak je gebruik van WorldSupporter

    • Een WorldSupporter account creëer je in een paar minuten en is gekoppeld aan je Persoonlijke WorldSupporter profiel.

    • Jouw WorldSupporter profiel fungeert als je eigen platform voor alle content die jij op WorldSupporter aanmaakt of verzamelt.

    • Jouw WorldSupporter profiel laat ook alle content zien die recent is aangemaakt door de organisaties, groepen en personen die jij persoonlijk volgt.

    • Jouw WorldSupporter profiel geeft aan wat jij bijdraagt aan de wereld om je heen. Het laat zien wat jij voor anderen doet, gedurende je opleiding, tijdens je werk, op vakantie of in je vrije tijd. Het doel is om enerzijds anderen te inspireren ook meer bij te dragen aan de ontwikkeling van de wereld of specifiek jouw favoriete projecten en goede doelen. Anderzijds is het ook een tool waarmee je voor jezelf of je naaste omgeving een goed beeld kan creëren van jouw activiteiten, de rol die je speelt of de doelen die jij in het leven wilt behalen

    • Aangezien WorldSupporter een zelfstandig platform is met een eigen missie en doelstelling word je daar ook gevraagd om je eigen WorldSupporter mini-cv aan te maken zodat je medesupporters een beeld van je kunnen krijgen en jij een goed beeld krijgt van de personen en organisaties die jij zou willen volgen

    Waarom JoHo samenvattingen gebruiken?

    Waarom JoHo samenvattingen gebruiken?

    JoHo Samenvattingen (JoHo's)

    …geven je meer inzicht in de hoofd- en bijzaken van de verplichte studiestof

    …helpen je sneller en effectiever te studeren en zorgen voor betere resultaten

    …helpen je na je studie om je kennis bij te houden en op te frissen
     

    Hoe kan je feedback geven op samenvattingen of studiehulp of helpen de kwaliteit te verbeteren?

    Hoe kan je feedback geven op samenvattingen of studiehulp of helpen de kwaliteit te verbeteren?

    Feedback & Ondersteuning

    • Bij de samenstelling van de JoHo’s wordt zoveel mogelijk geprobeerd de kwaliteit te waarborgen, maar zonder jullie hulp en inspanningen met betrekking tot het aanleveren en verbeteren zou dat niet mogelijk zijn.

    • Heb je op- of aanmerkingen, laat het dan weten. Neem contact op  onder vermelding van je studie en stad of kom langs en vraag naar één van de JoHo medewerkers.

    Wie schrijven en maken de JoHo's en kan je er een tentamen op halen?

    Wie schrijven en maken de JoHo's en kan je er een tentamen op halen?

    Wie kan een tentamen op JoHo's halen?

    • In de praktijk komt het regelmatig voor dat studenten hun tentamens halen door alleen te studeren en te oefenen met de JoHo's, zeker als er gebruik wordt gemaakt van de verschillende JoHo's.

    • Het uiteindelijke resultaat hangt uiteraard samen met veel meer factoren en het gebruik van JoHo's geeft dan ook geen garantie op succes.

    • JoHo raadt aan om de JoHo's te gebruiken als aanvullende hulpmiddelen, en niet als vervanging van bijvoorbeeld het volgen van de colleges of bestuderen van boeken.

    • Gebruik ook de keuzekits 'studeren en tentamens halen' en de specifieke JoHo TentamenTickets die vaak bij de JoHo's worden gegeven voor de beste voorbereiding. 

    Wie maken de JoHo's?

    • JoHo werkt met auteurs die de vakken en onderwerpen in een eerder stadium hebben afgerond en doorgrond (master-studenten, afgestudeerden, bijlesdocenten) en die daardoor in staat worden geacht om 'boven de stof' te kunnen staan. De kwaliteit per auteur kan uiteraard verschillen, maar over het algemeen zijn de samenvattingen van hoge kwaliteit.

    • De aantekeningen van de colleges en werkgroepen worden gemaakt door studenten die het vak zelf volgen. 

    • Begrip gevraagd: het kan voorkomen dat de auteurs van JoHo bij het maken van collegeaantekeningen of samenvattingen waarvan de literatuur laat bekend wordt gemaakt, onder grote tijdsdruk werken en daarbij een enkele keer niet aan hun gemiddelde kwaliteit voldoen. Dit wordt in het algemeen bij de betreffende samenvatting aangegeven en deze samenvatting is dan online gratis te gebruiken.

    Wat kan ik doen om studenten in ontwikkelingslanden te helpen met Engelstalige samenvattingen?

    Wat kan ik doen om studenten in ontwikkelingslanden te helpen met Engelstalige samenvattingen?

    Wat kan ik doen om studenten in ontwikkelingslanden te helpen?

    • JoHo stimuleert internationale kennisdeling en talentontwikkeling. Doneer je Engelstalige uittreksels, zodat studenten in o.a. Kenia, de Filipijnen, India en China toegang krijgen tot aanvullend lesmateriaal, of steun de doelstellingen van JoHo door zelf JoHo donateur te worden .

    • De gedoneerde samenvattingen worden aangeboden in de gratis en vrij toegankelijke onderdelen op JoHo WorldSupporter

    Lesmateriaal doneren

    • De World School Bank is het onderdeeel van JoHo WorldSupporter dat vrijwilligers en docenten in staat stelt om lesmateriaal te delen en te gebruiken.

    • Je kunt ook zelf lesmateriaal doneren via WorldSupporter of daar lesmateriaal zoeken dat je kunt gebruiken

     

     

    Studiehulp & JoHo: Startpagina
    JoHo: menu bestuderen

      

    6 - Voorbereiding & Verzekering

    6 - Voorbereiden & Checken

    • Wat: Voorbereidingen treffen om je keuze te maken en ze op te volgen
    • Hoe: Keuzevoorbereiding, maatregelen treffen, checklists afwerken
    • Content: Wat moet je doen om je goed voorbereiden voor je keuze of actie? Wat kan je doen om te oefenen of je beter voor te bereiden? Waar moet je aan denken?

            

    JoHo: menu verzekeren

       

    7 - Inspiratie & Samenwerking

    7 - Inspireren & Samenwerken

    • Wat: Inspiratie opdoen en betrokkenheid bepalen
    • Hoe: Je keuzegeweten laten spreken, tegen je eigen lat houden, past het bij je?, voelt het goed? Haal jij, of een ander, er voldoende inspiratie vandaan?
    • Content: Hoe werkt de praktijk, wat en kan jij ervan leren? Welke ervaringen kan jij delen of zijn al gedeeld? Hoe kan jij anderen inspireren?
    Partnerselectie: Stage in het buitenland I

    Partnerselectie: Stage in het buitenland I

    Wereldstage & Wereldjob

    Wereldstage helpt je bij het zoeken naar betaald werk, stages, vrijwilligerswerk of invulling van je tussenjaar. Ze organiseren trainingen en bieden lokaal opleidingen. Lokale initiatieven worden gesteund door vrijwilligers te plaatsen en financieel bij te dragen aan de vele goede doelen op Curaçao.

    JongLeren.es

    JongLeren.es is een stage- en projectbemiddelingsbureau in Málaga, Spanje'
    JongLeren verzorgt meeloopstages, projectstages en afstudeerstages voor de meest uiteenlopende opleidingen op MBO, HBO of WO gebied.
    Jongleren.es organiseert en/of is betrokken bij verschillende projecten en activiteiten zoals het ‘Málaga Business Bootcamp en persoonlijke coaching bij studiekeuze
     

    Stage Global

    Stage Global is an internship agency, founded in 2010, with several programs in the US, Australia, Europe and Asia for students and young professionals.

    Stagebureau Bonaire

    Stagebureau Bonaire is een bemiddelingsorganisatie voor stages en huisvesting op Bonaire.

    On-Stage Latijns Amerika

    On-Stage Latin America, founded by two Dutch people in 2006, wants to contribute to both the sustainable development of the countries in which it operates and that of its clients. On-Stage mediates in internships and work experience places, volunteer work and Spanish courses.

    Ontmoet Afrika

    Ontmoet Afrika is een kleine non-profitorganisatie (ngo) voor duurzaam vrijwilligerswerk en stages bij de lokale bevolking in Afrika. De werkplekken worden aangeboden via partnerorganisaties in Ghana en Malawi.

    Partnerselectie: Stage in het buitenland II

    Partnerselectie: Stage in het buitenland II

    ImmerQi

    Shape your career with ImmerQi's China education programs. If you want to intern in China, Immerqi has the suitable experience for you. ImmerQi is a well-established and dynamic Education company in China that creates and operates Programs that provide corporate and hospitality internships, teaching and volunteering opportunities.

    New Zealand Internships

    New Zealand Internships / Stagereizen is een bemiddelingsorganisatie die helpt bij het regelen van een stage en de voorbereidingen die daarbij komen kijken.

    Bonaire Break

    Bonaire Break is opgericht door een Nederlandse docent en studieloopbaanbegeleider en biedt mogelijkheden aan voor een tussenjaar voor jongeren. 

    Partnerselectie: Onderwijs & Opleidingen

    Partnerselectie: Onderwijs & Opleidingen

    TEFL in Spain

    Bij TEFL in Spain of TEFL in Italy begin je jouw carrière als docent Engels in Spanje of Italië. Je kan in Malaga of Rome niet alleen de TEFL cursus volgen, maar ook de lokale taal leren met een Spaanse of Italiaanse taalcursus. Daarnaast helpt TEFL in Spain or Italy je bij het vinden van een betaalde baan als docent Engels.

    ScriptieMaster

    ScriptieMaster is opgericht in 2012. Het is de visie van ScriptieMaster dat elke student met trots moet kunnen terugkijken op zijn scriptietraject. Om dit te realiseren is niet alleen inhoudelijke begeleiding nodig, maar is ook een goede procesbegeleiding van belang.

    Teamwork Curaçao

    Teamwork is een bemiddelingsorganisatie op Curaçao die werkmogelijkheden heeft op diverse gebieden zoals juridisch, ICT, financieel en administratief.

    JoHo: menu inspireren
    JoHo: WorldSupporter blogs
    Duurzaam leven. Ik worstel voorlopig nog. - Koert Hommel
    Duurzaamheid. Ik vind het een moeilijk begrip. Het is ook zo’n containerbegrip, dat je naar gelang je voorkeuren of...
    Afhankelijk blijven van ontwikkelingshulp, of meer zelf doen? - Koert Hommel
    Moeten Afrikaanse landen niet meer zelf doen?” lees ik bijna aan het eind van een artikel in de Volkskrant. Het...
    Vrijwilligerswerk op afstand: júist nu! - Koert Hommel
    Iets doen voor een ander. Je maatschappelijk betrokken tonen. Een steentje bijdragen. Het is van alle tijden en veel...
    Oh? Helpt ontwikkelingssamenwerking dan? - Koert Hommel
    Ontwikkelingssamenwerking? “Weggegooid geld!” “Het gaat allemaal in de zakken van die bureaucratische...
    Zijn Nederlanders bang voor de immigrant geworden? En: stijgt of daalt het draagvlak voor ontwikkelingshulp? - Koert Hommel
    Ik las deze week een klein artikel over het afscheid van een directeur, Luitzen Wobma, van 'zijn' particulier...
    Blaze in Baseco Manila - deanne WEP
    How would your life change if your house burned down? What if you lost almost everything you owned in one snap?...

        

    8 - Werk & Ervaring

    8 - Ervaren & Werken

    • Wat: Met je proces de slag gaan of werken in het kader van je proces
    • Hoe: Keuze-ervaring, de praktijk ervaren rond je keuzeprocessen, werk maken van je proces, proces maken van je werk
    • Content: Hoe kan je jezelf nuttig maken via stages of vrijwilligerswerk,Is er gerelateerd werk mogelijk,  zijn er vacaturemogelijkheden

    ........................

    JoHo tools voor abonnees: toolshops voor werk, stage, vrijwilligerswerk en vacatures in het buitenland - Toolbundel

    JoHo tools voor abonnees: toolshops voor werk, stage, vrijwilligerswerk en vacatures in het buitenland - Toolbundel

    JoHo: menu ervaren
    JoHo: partner crossroad

    DSW Zorgverzekeraar

    DSW is een landelijke zorgverzekeraar. DSW vindt dat elke Nederlander, ongeacht leeftijd, gezondheid of financiële mogelijkheden, recht heeft op betaalbare zorg van een hoge kwaliteit.
    De basisverzekering van DSW is een combinatiepolis waarbij je zelf kunt kiezen naar welke zorgverlener je gaat. De premie is hetzelfde voor iedereen, met de optie om het eigen risico te verhogen voor premiekorting of om een aanvullende verzekering af te sluiten.
     

      

    9 - Beslissing & Berusting

    9 - Beslissen & Berusten

    • Wat: Beslissen en tevreden zijn over het besluit dat je hebt genomen.  gaan handelen naar je besluit
    • Hoe: Keuzeproces afronden, Beslissing nemen, Accepteren dat je een beslissing hebt genomen met de kennis en kunde die je nu hebt, Besluit gaan uitvoeren
    • Content: Acceptatieproces starten, Stappen nemen, contacten leggen, services gebruiken, terugkijken, relativeren en waarderen dat je een beslissing hebt genomen

    Keuzewijzers JoHo abonnementen: voor als je studeert of je wilt ontwikkelen - Bundel

    Keuzewijzers JoHo abonnementen: voor als je studeert of je wilt ontwikkelen - Bundel

    Keuzewijzer JoHo abonnementen: Welk abonnement kies je als je een tussenjaar of gap year wilt vullen of regelen?

    Keuzewijzer JoHo abonnementen: Welk abonnement kies je als je een tussenjaar of gap year wilt vullen of regelen?

    Als JoHo donateur

    • kan je gebruikmaken van korting bij verschillende JoHo partners

    Als JoHo abonnee

    • heb je toegang tot alle online JoHo keuzehulp voor studie in het buitenland
    • kan je ook gebruikmaken van de JoHo BuitenlandZaken Service
    • kan je gebruikmaken van de persoonlijke adviesservices

    Als JoHo abonnee met een servicepakket

    • kan je ook gebruikmaken van een persoonlijke cv check voor stage of sollicitatie in Nederland

     

    Maak gebruik van het formulier of ga naar: Aanmelden

    Keuzewijzer JoHo abonnementen: Welk abonnement kies je als je een studie zoekt of gaat studeren?

    Keuzewijzer JoHo abonnementen: Welk abonnement kies je als je een studie zoekt of gaat studeren?

    Als JoHo donateur

    • heb je toegang tot de op JoHo WorldSupporter gedeelde samenvattingen en studiehulp
    • heb je korting op je abonnement

    Als JoHo abonnee

    • heb je toegang tot de online keuzehulp en advieswijzers voor je studiekeuze en studiehulpmiddelen
    • heb je online toegang tot alle JoHo samenvattingen en studiehulp
    • heb je online toegang tot de JoHo’s met studievaardigheden (van leren & studeren tot scriptiehulp) en studiehulpmiddelen
    • kun je jaarlijks (10) samenvattingen gratis afhalen in de JoHo support centers (of bij partners) via JoHo
    • heb je 50% korting op geprinte studiehulp in de JoHo support centers en op thuisbezorgde samenvattingen
    • heb je toegang tot persoonlijke JoHo advies en coachingshulp

    Als JoHo verzekerde

    •  kan je gebruikmaken van de voordelen van het abonnement

     

    Maak gebruik van het formulier of ga naar: Aanmelden

    Keuzewijzer JoHo abonnementen: Welk abonnement kies je als je een stageplaats zoekt in het buitenland of Nederland

    Keuzewijzer JoHo abonnementen: Welk abonnement kies je als je een stageplaats zoekt in het buitenland of Nederland

    Als donateur

    • kan je gebruikmaken van de kortingen bij JoHo stagepartners
    • kan je gebruikmaken van de JoHo BuitenlandZaken Service als je gaat stagelopen in het buitenland

    Als abonnee

    • heb je toegang tot alle online JoHo keuzehulp voor stage en sollicitaties in Nederland
    • heb je toegang tot alle online JoHo keuzehulp voor stage in het buitenland
    • heb je toegang tot alle JoHo advieswijzers voor stage in het buitenland
    • heb je online toegang tot alle samenvattingen van managementboeken en andere hulpmiddelen bij je werkzaamheden
    • kan je gebruikmaken van de JoHo BuitenlandZaken Service als je gaat stagelopen in het buitenland
    • kan je gebruikmaken van een persoonlijke quick scan van je cv

    Maak gebruik van het formulier of ga naar: Aanmelden

    Keuzewijzer JoHo abonnementen: Welk abonnement kies je als je een studie of taalcursus in het buitenland zoekt of gaat doen

    Keuzewijzer JoHo abonnementen: Welk abonnement kies je als je een studie of taalcursus in het buitenland zoekt of gaat doen

    Als donateur

    • kan je gebruikmaken van korting bij verschillende JoHo partners die bemiddelen bij studie in het buitenland

    Als abonnee

    • heb je toegang tot alle online JoHo keuzehulp omtrent je internationale avontuur
    • heb je toegang tot alle online JoHo advieswijzers omtrent je internationale avontuur
    • kan je gebruikmaken van de JoHo BuitenlandZaken Service als je gaat studeren in het buitenland

     

    Maak gebruik van het formulier of ga naar: Aanmelden

    Aanmelden bij JoHo om gebruik te maken van alle teksten en tools
     

    Aansluiten bij JoHo als abonnee of donateur

    The world of JoHo footer met landenkaart

      Aansluiten bij JoHo met een JoHo abonnement

      JoHo abonnement (€20,- p/j)

      • Voor wie online volledig gebruik wil maken van alle JoHo's en boeksamenvattingen voor alle fases van een studie, met toegang tot alle online HBO & WO boeksamenvattingen en andere studiehulp
      • Voor wie gebruik wil maken van de gesponsorde boeksamenvattingen (en er met zijn pinpoints 10 gratis kan afhalen in een JoHo support center of bij een JoHo partner)
      • Voor wie gebruik wil maken van de vacatureservice en bijbehorende keuzehulp & advieswijzers
      • Voor wie gebruik wil maken van keuzehulp en advies bij werk in het buitenland, lange reizen, vrijwilligerswerk, stages en studie in het buitenland
      • Voor wie extra kortingen wil op (reis)artikelen en services (online + in de JoHo support centers)
      • Voor wie extra kortingen wil op de geprinte studiehulp (zoals tentamen tests en study notes) in de JoHo support centers

       of met een JoHo donateurschap

      JoHo donateurschap (€5,- per jaar)

      • Voor wie €10,- korting wil op zijn JoHo abonnement
      • Voor wie JoHo WorldSupporter en Smokey projecten wil steunen
      • Voor wie gebruik wil maken van alle gedeelde materialen op WorldSupporter
      • Voor wie op zoek is naar de organisatie bij een vacature

       

      Aanmelden & Aansluiten bij JoHo 

      JoHo: menu beslissen
      10 - Vervolg & Evaluatie

      10 - Evalueren & Vervolgen

      • Wat: Terugkijken naar je beslissing en vooruitkijken naar het vervolg
      • Hoe: Je eigen keuze beoordelen, doorgaan naar een volgend keuzeproces gaan, beginnen aan het vervolgproces
      • Content: Naar het volgende onderwerp of naar de volgende activiteit, zoeken naar andere pagina's & activiteiten

       

       

      JoHo: zoeken en vervolgen

      Typ je trefwoord(of combinatie) en klik op 'Zoeken' om het resultaat te zien van de content met het trefwoord in de titel

      JoHo: paginawijzer

      Topics & Thema's

      Wat vind je op een JoHo Themapagina?

      • Geselecteerde informatie en toegang tot de JoHo tools rond een of meerdere onderwerpen
      • Geautomatiseerde infomatie die aan het thema is gekoppeld

      Crossroad: volgen

      • Via een beperkt aantal geselecteerde webpagina's kan je verder reizen op de JoHo website

      Crossroad: kiezen

      • Via alle aan het chapter verbonden webpagina's kan je verder lezen in een volgend hoofdstuk of tekstonderdeel.

      Footprints: bewaren

      • Je kunt deze pagina bewaren in je persoonlijke lijsten zoals: je eigen paginabundel, je to-do-list, je checklist of bijvoorbeeld je meeneem(pack)lijst. Je vindt jouw persoonlijke lijsten onderaan vrijwel elke webpagina of op je userpage.
      • Dit is een service voor JoHo donateurs en abonnees.

      Abonnement: nemen

      • Hier kun je naar de pagina om je aan te sluiten bij JoHo, JoHo te steunen en zo zelf en volledig gebruik maken van alle teksten en tools.

      Hoe is de pagina op gebouwd

      • Een JoHo Topic-, en Themapagina pagina is opgezet aan de hand van 10 fases rond een bepaalde thema: statussen
      • De status van een thema kan je inzetten bij de belangrijke en minder belangrijke processen rond het thema van de pagina. Zoals keuzes maken, orienteren, voorbereiden, vaardigheden verbeteren, kennis vergroten, gerelateerd werk zoeken of zin geven.
      • Bij elke status vind je unieke of gerelateerde informatie van de JoHo website, die geautomatiseerd of handmatig wordt geplaatst.
      • Een belangrijk deel van de informatie is exclusief beschikbaar voor abonnees. Door in te loggen als abonnee wordt de informatie automatisch zichtbaar. Let wel, niet elke status zal evenveel content bevatten, en de content zal in beweging blijven.
      • De statussen:
      1. Start
      2. Oriëntatie : startpunt bepalen ->bijvoorbeeld: wat is je vraag of wat is het proces dat je gaat starten
      3. Selectie: verkennen en verzamelen van info en keuzehulp
      4. Afweging: opties bekijken en vergelijken -> bijvoorbeeld: alternatieven zoeken
      5. Competentie: verbeteren en competenties -> bijvoorbeeld: wat kan je doen om te slagen?
      6. Voorbereiding: voorbereiden & oefeningen -> bijvoorbeeld: wat kan je doen om te oefenen of je voor te bereiden?
      7. Inspiratie: vastleggen &  lessen -> bijvoorbeeld: wat leer je en heb je geleerd?
      8. Ervaring: vooruithelpen & hulp -> hoe kan je jezelf nuttig maken?
      9. Beslissing: Uitvoeren en tot resultaat brengen -> bijvoorbeeld wat ga je kopen of kiezen?
      10. Evaluatie: Terugkijken en verder gaan -> bijvoorbeeld: wat komt hierna?
        JoHo: footprints achterlaten
        JoHo: pagina delen